{"id":43,"date":"2024-12-17T11:22:30","date_gmt":"2024-12-17T10:22:30","guid":{"rendered":"http:\/\/thestory.world\/?page_id=43"},"modified":"2025-01-16T08:49:29","modified_gmt":"2025-01-16T07:49:29","slug":"glossary","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43","title":{"rendered":"Lexique"},"content":{"rendered":"<p class=\"has-drop-cap has-primary-color has-text-color has-link-color has-small-font-size wp-elements-e548ee266d2d59756257b09458149e17 wp-block-paragraph\">Lire un glossaire, c&rsquo;est une autre mani&egrave;re de d&eacute;couvrir, par touches, un sujet ou une analyse. Utilisez ce glossaire pour faciliter votre lecture, pour raviver vos souvenirs ou pour d&eacute;couvrir le livre au travers de ses mots et concepts.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-small-font-size wp-block-paragraph\">Ce glossaire est disponible sous licence <a href=\"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by-nc-sa\/4.0\/deed.fr\">CC-BY-NC-SA<\/a>. Merci de respecter les r&egrave;gles de citation quand vous l&rsquo;utilisez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n<div class=\"cm-glossary\"><div class=\"glossary-container \"><input type=\"hidden\" class=\"cmtt-attribute-field\" name=\"glossary_index_style\" value=\"classic\"><div id=\"glossaryList-nav\" class=\"listNav \" role=\"tablist\"><\/div><ul class=\"glossaryList\" role=\"tablist\" id=\"glossaryList\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTermSet\"><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=abortif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Abortif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Type d&amp;#039;acte de langage sur la langue qui annihile une r&eacute;alit&eacute; en censurant son vocabulaire, avortant ainsi le r&eacute;el qu&amp;#039;elle pourrait construire.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;En interdisant les mots qui permettent de nommer et de penser un ph&eacute;nom&egrave;ne, les actes abortifs emp&ecirc;chent cette r&eacute;alit&eacute; d&amp;#039;exister dans l&amp;#039;espace public et dans la conscience collective. Ce qui ne peut &ecirc;tre dit ne peut &ecirc;tre pens&eacute;, discut&eacute; ou contest&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Abortif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=acte-de-langage\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Acte de langage&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le philosophe du langage John L. Austin a d&eacute;velopp&eacute;, au milieu du XXe si&egrave;cle, une approche nouvelle de l&rsquo;&eacute;tude du langage. Avant lui, la philosophie l&rsquo;envisageait surtout d&rsquo;un point de vue logique, en le rapportant &agrave; la notion de v&eacute;rit&eacute; : sous quelles conditions une proposition peut-elle &ecirc;tre dite &laquo; vraie &raquo; ou &laquo; fausse &raquo; ?&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Austin propose, au contraire, de s&rsquo;int&eacute;resser aux conditions de r&eacute;ussite des &eacute;nonc&eacute;s : dans quelles circonstances un &eacute;nonc&eacute; ne d&eacute;crit-il pas seulement une r&eacute;alit&eacute;, mais accomplit-il une action ?&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Le discours est d&egrave;s lors consid&eacute;r&eacute; comme un acte.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;En anglais, l&rsquo;expression utilis&eacute;e par Austin est &amp;lt;em&amp;gt;speech act&amp;lt;\/em&amp;gt;, traduite en fran&ccedil;ais par &laquo; acte de parole &raquo;, &laquo; acte de discours &raquo; ou &laquo; acte de langage &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La&amp;lt;em&amp;gt; th&eacute;orie des actes de langage&amp;lt;\/em&amp;gt; est &agrave; l&rsquo;origine de la notion de dimension &laquo;performative&raquo;, qui d&eacute;signe la capacit&eacute; d&rsquo;une parole ou d&rsquo;une attitude &agrave; agir sur le r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:heading {&amp;quot;level&amp;quot;:3,&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;Actes de langage sur la langue&amp;lt;!-- \/wp:heading --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;Quand dire, c&amp;#039;est faire la guerre, &amp;lt;\/em&amp;gt;un nouveau type d&amp;#039;acte de langage est d&eacute;fini : l&amp;#039;acte de langage sur la langue.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;une action autoritaire, exerc&eacute;e par un pouvoir ex&eacute;cutif, l&eacute;gal ou symbolique, pour modifier la langue l&eacute;gitime, visant &agrave; imposer une certaine vision du monde, un storyworld.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Avec l&amp;#039;acte de langage sur la langue, l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative apporte un nouvel axe d&amp;#039;&eacute;valuation du langage : la signifiance.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:image {&amp;quot;id&amp;quot;:681,&amp;quot;sizeSlug&amp;quot;:&amp;quot;large&amp;quot;,&amp;quot;linkDestination&amp;quot;:&amp;quot;none&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;figure class=&amp;quot;wp-block-image size-large&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;\/figure&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:image --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;align&amp;quot;:&amp;quot;center&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;&Eacute;volution de l&rsquo;&eacute;valuation du discours&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Acte de langage<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=actes-de-langage-sur-la-langue\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Actes de langage sur la langue&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les actes de langage sur la langue sont des interventions autoritaires qui modifient imm&eacute;diatement la langue commune en s&amp;#039;appuyant sur un levier de pouvoir, avant tout consensus collectif.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Six types d&amp;#039;ALL&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list {&amp;quot;ordered&amp;quot;:true} --&amp;gt;&amp;lt;ol class=&amp;quot;wp-block-list&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Damnatio memoriae&amp;lt;\/strong&amp;gt; : r&eacute;&eacute;crivent l&amp;#039;histoire en changeant des noms ou en d&eacute;tournant du vocabulaire&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Intimidation&amp;lt;\/strong&amp;gt; : &eacute;tablissent un rapport de force et diffusent la peur&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Verdictifs&amp;lt;\/strong&amp;gt; : d&eacute;signent des coupables avec un vocabulaire p&eacute;nal&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Exercitifs\/entitatifs&amp;lt;\/strong&amp;gt; : assignent des identit&eacute;s et des normes&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Abortifs&amp;lt;\/strong&amp;gt; : annihilent une r&eacute;alit&eacute; en censurant son vocabulaire&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Fabulateurs&amp;lt;\/strong&amp;gt; : cr&eacute;ent une r&eacute;alit&eacute; sans r&eacute;f&eacute;rent&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;\/ol&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Quatre leviers d&amp;#039;autorit&eacute;&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Pouvoir financier\/social\/administratif ; pouvoir ex&eacute;cutif &agrave; port&eacute;e juridique ; aura et pouvoir symbolique ; pouvoir &eacute;pist&eacute;mique normatif.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Cinq proc&eacute;d&eacute;s linguistiques&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Nommer ou renommer ; interdire ; imposer ; d&eacute;finir ; classer ou cat&eacute;goriser.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Sept caract&eacute;ristiques distinctives&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les ALL interviennent imm&eacute;diatement sur la langue commune, avant le consensus ; expriment leur intention de forger la langue ; s&amp;#039;appuient sur un levier d&amp;#039;autorit&eacute; reconnu ; installent une dynamique de r&eacute;compense ou de punition ; ont une fonction coagulante et agitatrice ; r&eacute;duisent les mots en signaux.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Pour d&eacute;couvrir des exemples d&amp;#039;ALL, consultez l&amp;#039;Observatoire des coups de force sur la langue.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Actes de langage sur la langue<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=aire-mentale-intermediaire\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Aire mentale interm&eacute;diaire&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Concept d&eacute;velopp&eacute; par le psychanalyste Donald Winnicott pour d&eacute;signer un espace psychique situ&eacute; entre la r&eacute;alit&eacute; int&eacute;rieure (le monde subjectif, imaginaire) et la r&eacute;alit&eacute; ext&eacute;rieure (le monde objectif, partag&eacute;).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative, les storyworlds sont consid&eacute;r&eacute;s comme relevant de cette aire mentale interm&eacute;diaire : ils constituent un entre-deux o&ugrave; se n&eacute;gocient nos repr&eacute;sentations du r&eacute;el. Ni purement subjectifs ni purement objectifs, les mondes narratifs habitent cet espace transitionnel o&ugrave; se construisent le sens et la v&eacute;ridiction.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Aire mentale interm&eacute;diaire<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=all\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;ALL&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;ALL est l&amp;#039;acronyme de : &amp;quot;Acte de langage sur la langue&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Voir l&amp;#039;article actes de langage sur la langue du lexique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">ALL<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=allosyntaxe\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Allosyntaxe&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Allosyntaxe \/ Sociolecte&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un groupe de personnes d&eacute;veloppe une mani&egrave;re de parler qui lui est propre, avec un lexique, des sigles, des sous-entendus, des r&eacute;f&eacute;rences communes, et des codes partag&eacute;s, elle d&eacute;veloppe tout &agrave; la fois :&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;une langue que l&amp;#039;on appelle &amp;quot;sociolecte&amp;quot; (le lexique, des sigles, des constructions linguistiques particuli&egrave;res) &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;des codes partag&eacute;s, des r&eacute;f&eacute;rences communes, des mani&egrave;res de parler et de se relier &agrave; l&amp;#039;autre (ou &amp;lt;em&amp;gt;allo &amp;lt;\/em&amp;gt;en latin) que l&amp;#039;on appelle &amp;quot;allosyntaxe&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;allosyntaxe met en &oelig;uvre le sociolecte. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Allosyntaxe<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=archeologie-des-savoirs\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Arch&eacute;ologie des savoirs&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Michel Foucault a mis au point une m&eacute;thode d&rsquo;enqu&ecirc;te scientifique : l&rsquo;arch&eacute;ologie des savoirs.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Si l&rsquo;arch&eacute;ologie traditionnelle excave les vestiges mat&eacute;riels des civilisations pass&eacute;es dans les strates du sous-sol et des fonds marins, l&rsquo;arch&eacute;ologie des savoirs part &agrave; la recherche des ordres immat&eacute;riels qui structurent et conditionnent la production de la connaissance &agrave; diff&eacute;rentes &eacute;poques.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il nomme ces ordres &amp;lt;em&amp;gt;&eacute;pist&eacute;m&egrave;.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative poursuit autrement cette d&eacute;marche mais elle ne voit pas l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;m&egrave; comme l&amp;#039;ordre sur fond duquel une &eacute;poque pense mais comme l&amp;#039;outil performatif d&amp;#039;un storyworld.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Arch&eacute;ologie des savoirs<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=archeologie-du-savoir\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Arch&eacute;ologie du savoir&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;M&eacute;thode d&eacute;velopp&eacute;e par Michel Foucault pour analyser comment les savoirs se constituent historiquement. Plut&ocirc;t que de retracer une &eacute;volution lin&eacute;aire des id&eacute;es, l&amp;#039;arch&eacute;ologie examine les conditions de possibilit&eacute; du savoir &agrave; une &eacute;poque donn&eacute;e : quels &eacute;nonc&eacute;s peuvent &ecirc;tre formul&eacute;s, quelles questions peuvent &ecirc;tre pos&eacute;es, quelles v&eacute;rit&eacute;s peuvent &ecirc;tre reconnues.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Foucault s&amp;#039;int&eacute;resse aux ruptures, aux discontinuit&eacute;s entre diff&eacute;rentes configurations du savoir &ndash; ce qu&amp;#039;il appelle les &amp;lt;em&amp;gt;&eacute;pist&eacute;m&egrave;s&amp;lt;\/em&amp;gt;. Il &eacute;tudie &eacute;galement les m&eacute;canismes de pouvoir ou de micro-pouvoir propres aux &amp;lt;em&amp;gt;&eacute;pist&eacute;m&egrave;s&amp;lt;\/em&amp;gt;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Arch&eacute;ologie du savoir<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=catachrese\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Catachr&egrave;se&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Une catachr&egrave;se d&eacute;signe une m&eacute;taphore dont l&rsquo;usage est devenu si courant qu&rsquo;on ne la ressent plus comme telle, par exemple &laquo; pied de table &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld utilise une logique conflictuelle et g&egrave;re le rapport au monde &agrave; partir de r&eacute;pertoires fig&eacute;s du bien et du mal, il r&eacute;duit les mots en catachr&egrave;se, il les vide de leur sens. Il les transforme en signaux.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Une langue ou un sociolecte constitu&eacute;e de catachr&egrave;ses est &amp;quot;catachrestique&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Catachr&egrave;se<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=charge-dinfluence\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Charge d&amp;rsquo;influence&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Degr&eacute; d&amp;#039;influence d&amp;#039;un contenu, &eacute;valu&eacute;eselon son positionnement sur le vecteur &amp;quot;ouverture critique&ndash;id&eacute;ologie&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un contenu &agrave; faible charge d&amp;#039;influence traite les mots comme des signes aptes &agrave; nourrir l&amp;#039;analyse critique, la controverse ou la conversation. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un contenu &agrave; forte charge d&amp;#039;influence d&eacute;grade les signes en signaux charg&eacute;s d&amp;#039;affects &ndash; positifs (adh&eacute;sion) ou n&eacute;gatifs (rejet, indignation, ressentiment) &ndash; qui court-circuitent la r&eacute;flexion pour provoquer des r&eacute;actions imm&eacute;diates.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Charge d'influence<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=code\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Code&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un code est un ensemble de r&egrave;gles qui r&eacute;gissent un domaine. Il arrive que ces r&egrave;gles aient besoin d&amp;#039;&ecirc;tre transmises en situation. Dans ce cas, elles utilisent des symboles qui indiquent la conduite &agrave; tenir.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Par exemple, le code de la route transmet des instructions au travers des panneaux, des inscriptions au sol et des feux de circulation. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Le feu vert donne l&amp;#039;autorisation de passage et de circulation.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Le feu rouge ordonne l&amp;#039;arr&ecirc;t.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Le feu orange conseille de ralentir afin d&amp;#039;&eacute;viter l&amp;#039;infraction du feu rouge.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ces symboles ne sont pas des signes mais des signaux. Ils ne sont pas sujets &agrave; interpr&eacute;tation mais &agrave; ex&eacute;cution.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Code<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=computamorphisme\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Computamorphisme&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Projection erron&eacute;e du fonctionnement des ordinateurs sur des ph&eacute;nom&egrave;nes humains. Construit sur le mod&egrave;le d&amp;#039;&laquo; anthropomorphisme &raquo;, le computamorphisme d&eacute;signe le mouvement inverse : consid&eacute;rer l&amp;#039;humain comme une machine.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Cette id&eacute;ologie, qui pr&eacute;tend sublimer les limites de l&amp;#039;humain, est hostile &agrave; l&amp;#039;humain de l&amp;#039;homme. Elle r&eacute;sulte notamment de ce que le philosophe G&uuml;nther Anders appelait la &laquo; honte prom&eacute;th&eacute;enne &raquo; : la honte d&amp;#039;&ecirc;tre un humain putrescible, faible et faillible face aux machines cens&eacute;es &ecirc;tre incorruptibles, fortes et fiables.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Computamorphisme<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=consensuel\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Consensuel&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Consensuel\/R&eacute;visionniste&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Une r&eacute;alit&eacute; partag&eacute;e est issue d&amp;#039;un consensus : les personnes et leurs institutions s&amp;#039;accordent sur une interpr&eacute;tation et une version des faits bruts et des donn&eacute;es. Elles s&amp;#039;accordent sur un storyworld.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Chaque soci&eacute;t&eacute;, chaque &eacute;pist&eacute;m&egrave;, voire chaque &eacute;poque, fonctionne avec une r&eacute;alit&eacute; dominante, c&amp;#039;est-&agrave;-dire sous l&amp;#039;influence d&amp;#039;un ensemble de storyworlds qui convergent dans un consensus.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld accepte ce consensus, il est consensuel.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ainsi, en chinois, la guerre d&amp;#039;influence s&amp;#039;appelle &amp;quot;guerre du consensus&amp;quot;. Son objectif est de faire admettre la version et l&amp;#039;interpr&eacute;tation chinoise des faits et du r&eacute;el par le plus grand nombre.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld veut changer un consensus &eacute;tabli, il est r&eacute;visionniste. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Consensuel<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=coup-de-force-sur-la-langue\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Coup de force sur la langue&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un coup de force d&eacute;signe un acte effectu&eacute; par une autorit&eacute; juridique ou ex&eacute;cutive ou symbolique et qui vise &agrave; modifier la langue commune en imposant, interdisant, nommant, d&eacute;finissant, labellisant ou cat&eacute;gorisant.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;un acte de langage autoritaire sur la langue.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;objectif d&amp;#039;un coup de force sur la langue n&amp;#039;est pas seulement de modifier la langue mais de modifier le sens commun, les imaginaires et les consensus.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Coup de force sur la langue<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=cyberguerre\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Cyberguerre&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La cyberguerre d&eacute;signe la guerre pour contr&ocirc;ler l&amp;#039;&eacute;coum&egrave;ne m&eacute;dianum&eacute;rique et le Storyworld.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Cyberguerre narrative&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La cyberguerre narrative d&eacute;signe la cyberguerre qui prend place au niveau du Storyworld. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Cyberguerre narrative de faible intensit&eacute; &amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La cyberguerre narrative de faible intensit&eacute; consiste en une action au long cours qui vise &agrave; modifier le Storyworld progressivement par propagation mim&eacute;tique de sa r&eacute;alit&eacute; pr&eacute;tendue.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Cyberguerre narrative de haute intensit&eacute;&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La cyberguerre narrative de haute intensit&eacute; d&eacute;signe une op&eacute;ration massive de d&eacute;sinformation, qui est orchestr&eacute;e et prend place &agrave; un moment donn&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Cyberguerre<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=cyberpower\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Cyberpower&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le &amp;lt;em&amp;gt;cyberpower &amp;lt;\/em&amp;gt;d&eacute;signe la capacit&eacute; d&rsquo;un acteur &agrave; fa&ccedil;onne le Storyworld &agrave; son avantage selon son storyworld, en vue d&rsquo;influencer les populations. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Cyberpower<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=damnatio-memoriae\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Damnatio memoriae&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Acte de langage sur la langue visant &agrave; effacer ou effacer symboliquement des mots, des concepts, des noms ou des r&eacute;f&eacute;rences existants de la langue commune et de la m&eacute;moire collective, afin de supprimer toute reconnaissance ou l&eacute;gitimit&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Damnatio memoriae<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=delirant\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;D&eacute;lirant&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;D&eacute;lirant \/ Falsificateur&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand les donn&eacute;es et les connaissances sur le r&eacute;el sont &agrave; la disposition de tous et que des personnes croient et diffusent un storyworld fictif, c&amp;#039;est-&agrave;-dire non fid&egrave;le aux faits bruts du r&eacute;el, elles s&amp;#039;inscrivent dans un storyworld d&eacute;lirant.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;medium&amp;quot;} --&amp;gt;Par exemple, quelqu&amp;#039;un qui croit aujourd&amp;#039;hui que la Terre est plate vit dans un storyworld d&eacute;lirant.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld fictif d&eacute;lirant doit &ecirc;tre distingu&eacute; d&amp;#039;un storyworld fictif falsificateur dont les cr&eacute;ateurs ou communicants diffusent volontairement des informations qu&amp;#039;il savent erron&eacute;es pour remplacer le r&eacute;el. Un m&ecirc;me storyworld peut &ecirc;tre d&eacute;lirant pour la masse et falsificateur pour ses id&eacute;ologues.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">D&eacute;lirant<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=democratique\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;D&eacute;mocratique&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;D&eacute;mocratique\/Totalitaire&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans la &amp;lt;em&amp;gt;D&eacute;rive du R&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt;, la notion de &amp;quot;d&eacute;mocratique&amp;quot; ne d&eacute;signe pas un r&eacute;gime politique mais une &amp;lt;em&amp;gt;qualit&eacute; relationnelle &amp;lt;\/em&amp;gt;au sein d&amp;#039;un groupe formel ou informel, c&amp;#039;est-&agrave;-dire avec ou sans syst&egrave;me de gouvernance institu&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Tout au long du livre des contours du d&eacute;mocratiques sont rep&eacute;r&eacute;s.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le premier contour provient de la traditionnelle opposition h&eacute;rit&eacute;e du XX&egrave;me si&egrave;cle entre le d&eacute;mocratique et le totalitaire. Ce qui n&amp;#039;a pas l&amp;#039;ambition de tout absorber et de tout g&eacute;rer est d&eacute;mocratique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le deuxi&egrave;me contour concerne le rapport du storyworld au r&eacute;el : un storyworld d&eacute;mocratique tente de restituer les faits bruts et accepte de se r&eacute;viser quand ses th&egrave;ses sont contredites par les &eacute;v&eacute;nements ou les ph&eacute;nom&egrave;nes.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le troisi&egrave;me contour se trouve dans l&rsquo;all&eacute;geance requise par le storyworld au travers du pacte de vraisemblance. S&amp;#039;il accepte la remise en question, la dissidence, et la variation au sein de ses adeptes sans ostraciser, discriminer ni &eacute;liminer, il est d&eacute;mocratique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le dernier contour appara&icirc;t dans la relation d&amp;#039;un storyworld aux autres storyworlds. Un storyworld d&eacute;mocratique accepte l&amp;#039;existence d&amp;#039;autres storyworlds. Il ne cherche pas &agrave; &ecirc;tre le tout du rapport au r&eacute;el. Il peut g&eacute;rer la contradiction, le partage des pouvoirs et des croyances, ainsi que l&amp;#039;alternance.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">D&eacute;mocratique<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=diegese\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Di&eacute;g&egrave;se&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La di&eacute;g&egrave;se d&eacute;signe ce qui est racont&eacute;, l&amp;#039;espace-temps du r&eacute;cit, ses &eacute;v&eacute;nements, son univers. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les &eacute;tudes litt&eacute;raires ou cin&eacute;matographiques vont faire la diff&eacute;rence entre ce qui est &amp;quot;di&eacute;g&eacute;tique&amp;quot;, ce qu&amp;#039;il se passe dans l&amp;#039;univers de la fiction, dans sa v&eacute;rit&eacute;, dans son storyworld, et ce qui est &amp;quot;extra-di&eacute;g&eacute;tique&amp;quot;, ce qui est ajout&eacute; pour construire la narration : la voix d&amp;#039;un narrateur, une musique pour construire accentuer le c&ocirc;t&eacute; dramatique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ainsi, la musique di&eacute;g&eacute;tique dans un film correspond &agrave; la musique qu&amp;#039;&eacute;coutent ou chantent vraiment les personnages, par exemple un concert auxquels ils assistent, tandis que la musique extra-di&eacute;g&eacute;tique correspond au fond sonore qui habille une s&eacute;quence, par exemple la chanson &amp;lt;em&amp;gt;Gonna fly now&amp;lt;\/em&amp;gt; qui accompagne la c&eacute;l&egrave;bre mont&eacute;e des marches de Rocky qui s&amp;#039;entra&icirc;ne avant son grand combat.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La di&eacute;g&egrave;se correspond &agrave; ce que l&amp;#039;on appelle parfois la &amp;quot;v&eacute;rit&eacute; de la fiction&amp;quot;. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Di&eacute;g&egrave;se<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=double-entente\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Double entente&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Parfois une expression, une phrase, un passage de discours ou de texte a deux sens. Le premier est le sens litt&eacute;ral. Il correspond &agrave; la signification habituelle des mots utilis&eacute;s. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le deuxi&egrave;me est &amp;quot;sous-entendu&amp;quot;, il ne correspond pas &agrave; ce que disent les mots. Il peut &ecirc;tre transmis par une intonation, une &eacute;vocation, ou une r&eacute;f&eacute;rence partag&eacute;e.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La double entente, c&amp;#039;est ce qui permet la po&eacute;sie. C&amp;#039;est aussi ce qui permet l&rsquo;ambigu&iuml;t&eacute;, la connivence, voire la mauvaise foi ou la manipulation. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les adeptes d&amp;#039;un storyworld partagent -dans leur sociolecte et leur allosyntaxe- des r&eacute;f&eacute;rences et des codes qui mettent en place des processus de double entente.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Double entente<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=doxa\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Doxa&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Canon \/ Vulgate \/ Doxa&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le linguiste Georges-Elia Sarfati, qui travaille sur les processus de production d&rsquo;un &laquo; sens commun &raquo;, c&rsquo;est-&agrave;-dire quelque chose que tout le monde comprend, distingue trois variations qui permettent de le constituer : &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list {&amp;quot;ordered&amp;quot;:true} --&amp;gt;&amp;lt;ol class=&amp;quot;wp-block-list&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;le &laquo; canon &raquo; qui rassemble les r&eacute;f&eacute;rences, &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;la &laquo; vulgate &raquo; qui reformule le canon pour les &laquo; discours de transmission &raquo;,&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;la &laquo; doxa &raquo; qui a filtr&eacute; la vulgate pour &laquo; n&rsquo;en retenir que des bribes simplifi&eacute;es mais significatives, qui deviennent litt&eacute;ralement savoir commun&nbsp;&raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;\/ol&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld se propage, c&amp;#039;est la doxa qui se propage. La doxa est le niveau qui se pr&ecirc;te &agrave; la f&eacute;tichisation et qui transforme les mots en signaux. Toute doxa n&amp;#039;est pas pour autant fossilis&eacute;e et f&eacute;tichis&eacute;e. Toute doxa ne pr&ecirc;te pas syst&eacute;matiquement &agrave; populisme.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;En revanche, tout populisme s&amp;#039;appuie sur une doxa.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Doxa<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=ecoumene\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;&Eacute;coum&egrave;ne&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;En g&eacute;ographie, l&amp;#039;&eacute;coum&egrave;ne d&eacute;signe l&amp;#039;espace que nous habitons, la &amp;quot;terre habit&eacute;e&amp;quot;, la &amp;quot;terra cognita&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Avec la r&eacute;volution &eacute;lectronique, num&eacute;rique et m&eacute;diatique, nous avons prolong&eacute; notre habitat. Nous habitons d&eacute;sormais aussi nos m&eacute;dia.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Nous y travaillons, nous y faisons des rencontres amoureuses, nous y menons notre vie citoyenne, nous y &eacute;tudions, nous y retrouvons les n&ocirc;tres, etc.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ce nouvel &eacute;coum&egrave;ne poss&egrave;de une dimension technique (le m&eacute;dianum&eacute;rique) et une dimension spectaculaire et narrative (le Storyworld, avec un &amp;quot;S&amp;quot; majuscule).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">&Eacute;coum&egrave;ne<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=enonce\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;&Eacute;nonc&eacute;&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un &eacute;nonc&eacute; est un discours qui a &eacute;t&eacute; effectivement prononc&eacute; ou un texte qui a &eacute;t&eacute; effectivement &eacute;crit.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">&Eacute;nonc&eacute;<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=episteme\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;&Eacute;pist&eacute;m&egrave;&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le philosophe Michel Foucault, &amp;quot;on pense &agrave; l&amp;#039;int&eacute;rieur d&amp;#039;une pens&eacute;e &amp;lt;em&amp;gt;anonyme &amp;lt;\/em&amp;gt;et &amp;lt;em&amp;gt;contraignante&amp;lt;\/em&amp;gt; qui est celle d&amp;#039;une &eacute;poque et d&amp;#039;un langage&amp;quot; (1). Il nomme cette pens&eacute;e anonyme et contraignante, cet ordre, cette structure, cette &amp;lt;em&amp;gt;mani&egrave;re de&amp;lt;\/em&amp;gt;, &laquo; l&rsquo;&eacute;pist&eacute;m&egrave; &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&Eacute;pist&eacute;m&egrave; est un emprunt au grec qui signifie &laquo; science &raquo;. Selon lui, &laquo; dans une culture et &agrave; un moment donn&eacute;, il n&amp;#039;y a jamais qu&amp;#039;une &eacute;pist&eacute;m&egrave;, qui d&eacute;finit les conditions de possibilit&eacute; de tout savoir. Que ce soit celui qui se manifeste en une th&eacute;orie ou celui qui est silencieusement investi dans une pratique &raquo; (2).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el,&amp;lt;\/em&amp;gt; l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;m&egrave; n&amp;#039;est pas le cadre premier de la pens&eacute;e d&amp;#039;une &eacute;poque. L&amp;#039;&eacute;pist&eacute;m&egrave; est un des outils qu&amp;#039;utilise un storyworld pour agir sur le r&eacute;el, un de ses outils &amp;quot;performatifs&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:separator --&amp;gt;&amp;lt;hr class=&amp;quot;wp-block-separator has-alpha-channel-opacity&amp;quot;\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:separator --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;(1) Michel Foucault, &amp;lt;em&amp;gt;Dits et &eacute;crits, &amp;lt;\/em&amp;gt;1954-1969, Paris, Gallimard, 1994, p. 515.&amp;lt;br&amp;gt;(2) Michel Foucault, &amp;lt;em&amp;gt;Les mots et les choses,&amp;lt;\/em&amp;gt; Paris, Gallimard, 1966, p. 179.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">&Eacute;pist&eacute;m&egrave;<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=epistemologie-narrative-2\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Epist&eacute;mologie narrative&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&rsquo;&eacute;pist&eacute;mologie narrative aborde la cognition en tant que traitement de l&rsquo;information et l&rsquo;information en tant que texte. Elle apporte un cadre et une m&eacute;thode pour analyser les dispositifs symboliques que nous utilisons pour accueillir les faits bruts (le r&eacute;el), et pour les transformer en repr&eacute;sentations que nos syst&egrave;mes cognitifs sont capables de g&eacute;rer (la r&eacute;alit&eacute;). Ces dispositifs symboliques sont appel&eacute;s des &amp;lt;em&amp;gt;storyworlds&amp;lt;\/em&amp;gt;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La r&eacute;alit&eacute; produite par les storyworlds est donc une mise en forme, une fiction, une mim&egrave;sis entre nous et le r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&rsquo;&eacute;pist&eacute;mologie narrative approche les storyworlds comme des dispositifs informationnels qu&rsquo;il est possible de mod&eacute;liser et d&rsquo;analyser. Elle fournit ainsi des outils pour comprendre les projets qu&rsquo;ils portent et pour rep&eacute;rer les moments o&ugrave; ils d&eacute;gradent leurs fondamentaux en id&eacute;ologie, par des processus de f&eacute;tichisation et de perte de signifiance.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Epist&eacute;mologie narrative<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=epistemologie-narrative\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;&Eacute;pist&eacute;mologie narrative&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&rsquo;&eacute;pist&eacute;mologie narrative est une approche critique qui s&rsquo;inscrit dans les sciences de l&rsquo;information et de la communication. Elle aborde la cognition en tant que traitement de l&rsquo;information et l&rsquo;information en tant que texte. Elle apporte un cadre et une m&eacute;thode pour analyser les storyworlds, les dispositifs symboliques que nous utilisons pour accueillir les faits bruts (le r&eacute;el), et pour les transformer en repr&eacute;sentations que nos syst&egrave;mes cognitifs sont capables de g&eacute;rer (la r&eacute;alit&eacute;). &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative traite les storyworlds comme des objets informationnels mod&eacute;lis&eacute;s et virtuels, apte &agrave; produire des discours sans cesse renouvel&eacute;s et conformes &agrave; leur mod&egrave;le.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Elle appelle ce type d&amp;#039;objet : &laquo; topos &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt;, la mise au jour des mod&egrave;les des storyworlds analys&eacute;s est op&eacute;r&eacute;e &agrave; partir d&amp;#039;un mod&egrave;le type ou &amp;quot;m&eacute;tamod&egrave;le&amp;quot; : le m&eacute;tamod&egrave;le Topos.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Traiter un storyworld comme un objet informationnel apte &agrave; l&amp;#039;analyse et &agrave; l&amp;#039;interpr&eacute;tation revient &agrave; traiter les storyworlds comme du texte. Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;une d&eacute;marche d&amp;#039;interpr&eacute;tation ou &amp;quot;herm&eacute;neutique&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">&Eacute;pist&eacute;mologie narrative<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=espace-intermediaire\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Espace interm&eacute;diaire&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La notion &amp;quot;d&amp;#039;espace interm&eacute;diaire&amp;quot; &nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt; ou encore espace transitionnel ou aire potentielle &nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt; a &eacute;t&eacute; forg&eacute;e par le p&eacute;diatre et psychanalyste britannique Donald W. Winnicott.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;un espace interm&eacute;diaire entre la r&eacute;alit&eacute; psychique interne et le monde ext&eacute;rieur, une aire qui n&amp;#039;appartient ni &agrave; l&amp;#039;un ni &agrave; l&amp;#039;autre.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les storyworlds sont des espaces interm&eacute;diaires, parfois partag&eacute;s. Nous vivons dans les espaces interm&eacute;diaires des storyworlds, collectivement. C&amp;#039;est ce que nous appelons la r&eacute;alit&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Espace interm&eacute;diaire<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=exercitif-entitatif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Exercitif\/Entitatif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Cat&eacute;gorie d&amp;#039;actes de langage sur la langue qui assignent des identit&eacute;s, des places sociales et des normes.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le terme &amp;lt;strong&amp;gt;exercitif&amp;lt;\/strong&amp;gt; vient d&amp;#039;Austin, qui d&eacute;signe ainsi les actes de langage par lesquels on exerce un pouvoir, une autorit&eacute; ou un jugement (nommer, ordonner, l&eacute;guer).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le terme &amp;lt;strong&amp;gt;entitatif&amp;lt;\/strong&amp;gt; vient de Butler, qui analyse comment le langage constitue les entit&eacute;s sociales et les identit&eacute;s en les nommant et en les cat&eacute;gorisant.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Exercitif\/Entitatif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=fabulateur\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Fabulateur&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Qui cr&eacute;e une r&eacute;alit&eacute; sans r&eacute;f&eacute;rent.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Est utilis&eacute; en &eacute;pist&eacute;mologie pour qualifier un storyworld fictif ou un type d&amp;#039;acte de langage sur la langue (pour des exemples, voir l&amp;#039;Observatoire).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Fabulateur<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=falsificateur\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Falsificateur&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Falsificateur\/D&eacute;lirant&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld fictif est falsificateur quand les personnes qui le promeuvent savent pertinemment qu&amp;#039;ils falsifient les donn&eacute;es du r&eacute;el et les connaissances.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;Par exemple, si un groupe de personnes qui savent et croient que la Terre est ronde d&eacute;cident de fabriquer et diffuser des ressources qui affirment que la Terre est plate, ils construisent un storyworld falsificateur.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Falsificateur<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=fetichiser\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;F&eacute;tichiser&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&Agrave; force d&rsquo;&ecirc;tre utilis&eacute;, le mod&egrave;le d&amp;#039;un storyworld cr&eacute;e des r&eacute;pertoires qui raccourcissent l&rsquo;effort de traitement du r&eacute;el. Le storytelling exploite ces r&eacute;pertoires pour propager le storyworld, gagner en h&eacute;g&eacute;monie et convertir les esprits &agrave; force de r&eacute;p&eacute;tition. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ces r&eacute;pertoires finissent par p&eacute;trifier le r&eacute;el dans une logique conflictuelle qui s&eacute;pare le bien et le mal, les bons et les m&eacute;chants. Ce processus correspond au ph&eacute;nom&egrave;ne de la f&eacute;tichisation. Il facilite la manipulation des foules et de leurs affects, notamment au travers de l&rsquo;&eacute;veil d&rsquo;une &laquo; violence ressentie &raquo;, ind&eacute;pendante de l&rsquo;existence d&rsquo;une &laquo; violence r&eacute;elle &raquo;.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;La f&eacute;tichisation s&rsquo;effectue sur plusieurs niveaux jusqu&rsquo;&agrave; atteindre les mots pour les vider de leur sens et les transformer en signaux, lesquels mettent &eacute;motivement les foules en mouvement, dans l&rsquo;adh&eacute;sion ou dans le rejet.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">F&eacute;tichiser<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=fictif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Fictif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:list {&amp;quot;ordered&amp;quot;:true} --&amp;gt;&amp;lt;ol class=&amp;quot;wp-block-list&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Fictif \/ R&eacute;aliste&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;\/ol&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld qui projette ses r&eacute;cits, ses principes, et son mod&egrave;le sur le r&eacute;el sans prendre en compte les faits bruts est un storyworld fictif.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les adeptes d&amp;#039;un storyworld fictif confondent la &amp;quot;v&eacute;rit&eacute; de la fiction&amp;quot; avec la &amp;quot;v&eacute;rit&eacute; des faits&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;C&amp;#039;est par exemple, ce qu&amp;#039;a voulu dire un des membres de l&amp;#039;administration Trump (2016) lorsqu&amp;#039;elle a justifi&eacute; des fake news de &amp;quot;faits alternatifs&amp;quot;. Les faits alternatifs sont les faits d&amp;#039;un storyworld fictif, coh&eacute;rents avec le mod&egrave;le du storyworld et non conformes au r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;2. Fictif \/ Fictionnel&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les storyworlds -r&eacute;alistes ou fictifs- cr&eacute;ent toujours un espace interm&eacute;diaire psychique qui est une repr&eacute;sentation du r&eacute;el : une r&eacute;alit&eacute; fictionnelle.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le fictionnel est notre rapport au monde, notre fa&ccedil;on de le conna&icirc;tre, de le rendre compatible avec ces &ecirc;tres symbolisants que nous sommes. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le fictif est quant &agrave; lui l&rsquo;invention d&rsquo;un monde qui n&rsquo;est pas le miroir du monde r&eacute;el. C&amp;#039;est la forme non-r&eacute;aliste du fictionnel.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Fictif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=fictionnel\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Fictionnel&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Fictionnel \/ Fictif&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Pour traiter le r&eacute;el et ses faits bruts, nous cr&eacute;ons des espaces interm&eacute;diaires psychiques de repr&eacute;sentation et d&amp;#039;interpr&eacute;tation, &nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt;&nbsp;des storyworlds&nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt;&nbsp;, et nous formons la r&eacute;alit&eacute;. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La r&eacute;alit&eacute; a ainsi toujours une dimension imaginaire, elle rel&egrave;ve de la fiction, elle est fictionnelle.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Mais si tout est storyworld, si tout est r&eacute;cit &amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt; donc, d&rsquo;une certaine mani&egrave;re, si tout est &laquo; fiction &raquo; &amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt;, tout n&rsquo;est pas pour autant &laquo; fictif &raquo;. Le fictionnel n&rsquo;est pas le fictif.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le fictionnel est notre rapport au monde, notre fa&ccedil;on de le conna&icirc;tre, de le rendre compatible avec ces &ecirc;tres symbolisants que nous sommes. Le fictif est l&rsquo;invention d&rsquo;un monde qui n&rsquo;est pas le miroir du monde r&eacute;el. Le fictionnel peut donc &ecirc;tre r&eacute;aliste ou fictif.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il est r&eacute;aliste quand il cherche sinc&egrave;rement &agrave; rester coh&eacute;rent avec les faits bruts et accepte de se r&eacute;viser pour maintenir cette fid&eacute;lit&eacute; au r&eacute;el. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il est fictif dans deux cas :&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list {&amp;quot;ordered&amp;quot;:true} --&amp;gt;&amp;lt;ol class=&amp;quot;wp-block-list&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Quand il se pose d&amp;#039;embl&eacute;e comme relevant de la sph&egrave;re de la repr&eacute;sentation, de la mimesis, et qu&amp;#039;il n&amp;#039;a aucune pr&eacute;tention &agrave; forger le r&eacute;el, &agrave; &ecirc;tre performatif (l&amp;#039;art, le jeu, le sport).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Quand il veut se faire passer pour r&eacute;aliste alors qu&amp;#039;il ne l&amp;#039;est pas, qu&amp;#039;il ne tient pas compte des faits bruts du r&eacute;el mais veut se substituer au r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;\/ol&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Fictionnel<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=groupe-sociolectal\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Groupe sociolectal&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand on s&amp;#039;int&eacute;resse &agrave; la mani&egrave;re de parler d&amp;#039;un groupe social, on d&eacute;signe les membres de cette communaut&eacute; comme un &laquo; groupe sociolectal &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La mani&egrave;re de parler d&amp;#039;un groupe sociolectal forme un &laquo; sociolecte &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le sociolecte organise le langage avec des r&eacute;f&eacute;rences, des doubles-ententes, tout un ensemble non directement linguistique mais qui permet de comprendre : une &laquo; allosyntaxe &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Groupe sociolectal<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=guerre-de-consensus\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Guerre de consensus&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La guerre de consensus d&eacute;signe un type de propagande qui a lieu avant l&amp;#039;obtention d&amp;#039;un consensus pour imposer une interpr&eacute;tation du r&eacute;el ou une r&eacute;invention du r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Guerre de consensus<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=ideologie\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Id&eacute;ologie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld qui a la pr&eacute;tention de g&eacute;rer le r&eacute;el, un storyworld performatif, devient une id&eacute;ologie quand &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Il r&eacute;duit ses cat&eacute;gories constitutives &agrave; des listes d&amp;#039;attributs solidaires et &eacute;quivalent ou &amp;quot;f&eacute;tichisation&amp;quot;. D&egrave;s lors n&amp;#039;importe quel terme de la cat&eacute;gorie sous-entend tous les autres.&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Par exemple : &amp;lt;\/strong&amp;gt;[Cat&eacute;gorie Marchandise] = argent = r&eacute;tribution = int&eacute;ressement = appropriation = ali&eacute;nation = d&eacute;shumanisation = anthropoc&egrave;ne = destruction de la plan&egrave;te&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Il associe des r&eacute;actions de ralliement ou de rejet aux cat&eacute;gories f&eacute;tichis&eacute;es, c&amp;#039;est-&agrave;-dire qu&amp;#039;il partage les cat&eacute;gories de mani&egrave;re manich&eacute;enne entre le Bien et le Mal.&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Par exemple n&amp;#039;importe quel terme de la [Cat&eacute;gorie Marchandise] suscite le rejet et n&amp;#039;importe quel terme de son miroir, la [Cat&eacute;gorie Don] suscite l&amp;#039;adh&eacute;sion.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Il applique sa logique conceptuelle &agrave; toute situation et pour prendre n&amp;#039;importe quelle d&eacute;cision.&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Par exemple la logique conceptuelle du storyworld n&eacute;olib&eacute;ral propose de toujours chercher le profit pour prendre des d&eacute;cisions et analyser les situations.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Id&eacute;ologie<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=immersif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Immersif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand nous nous sentons plong&eacute;s dans un environnement, nous sommes &amp;quot;immerg&eacute;s&amp;quot;. Cet environnement devient notre milieu.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Une exp&eacute;rience immersive peut faire appel &agrave; tous nos sens et impliquer des possibilit&eacute;s d&amp;#039;interaction ou d&amp;#039;interactivit&eacute;. Mais pas forc&eacute;ment. Elle a surtout le pouvoir de nous extraire de la conscience de notre environnement imm&eacute;diat et pr&eacute;sentiel, pour nous projeter dans un espace interm&eacute;diaire.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le Storyworld en tant que milieu, en tant que matrice spectaculaire, est un environnement immersif.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Immersif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=ingenierie-des-connaissances-2\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Ing&eacute;nierie des connaissances&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;ing&eacute;nierie des connaissances est une discipline des sciences de l&amp;#039;information et du num&eacute;rique. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;C&amp;#039;est une ing&eacute;nierie : elle construit. En l&amp;#039;occurence, elle construit des syst&egrave;mes d&amp;#039;information, des plateformes, des outils num&eacute;riques. Ou plut&ocirc;t, elle construit leur mod&egrave;le, leur structuration. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Pour quoi ? Pour g&eacute;rer les connaissances au sens large, c&amp;#039;est-&agrave;-dire les productions intellectuelles et cr&eacute;atives.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;ing&eacute;nierie des connaissances n&amp;#039;avance pas uniquement de mani&egrave;re productive, pour abattre du traitement avec efficacit&eacute;. Elle inscrit son ouvrage au sein d&amp;#039;une compr&eacute;hension plus large de ce qu&amp;#039;elle construit : en termes sociaux, &eacute;conomiques et cognitifs.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative est issue de l&amp;#039;ing&eacute;nierie des connaissances.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;---- &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;En r&eacute;sum&eacute; :&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ensemble de m&eacute;thodes pour repr&eacute;senter formellement du contenu, ou pour apporter une r&eacute;ponse aux d&eacute;fis cognitifs et &eacute;pist&eacute;mologiques pos&eacute;s par le traitement num&eacute;rique des inscriptions dans les syst&egrave;mes d&rsquo;information et les environnements computationnels.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Ing&eacute;nierie des connaissances<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=in-off\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;In\/Off&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;opposition In\/off est utilis&eacute;e dans des manifestations culturelles pour d&eacute;signer la programmation officielle (in) et la programmation qui s&amp;#039;organise plus librement (off).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el, &amp;lt;\/em&amp;gt;un storyworld met en place une communication officielle, aussi acceptable que possible par les conventions dominantes, une communication &amp;lt;em&amp;gt;in, &amp;lt;\/em&amp;gt;et des discours r&eacute;serv&eacute;s aux fid&egrave;les qui porteraient &agrave; controverse et &agrave; critique publiques, une communication &amp;lt;em&amp;gt;off.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Des strat&eacute;gies de double entente sont mises en place par l&amp;#039;allosyntaxe qui permettent d&amp;#039;avoir une communication publique acceptable par le non initi&eacute;, et qui porte un autre sens plus controversable pour les adeptes initi&eacute;s (groupe sociolectal). Dans ce cas, le discours en soi a un &amp;lt;em&amp;gt;niveau in &amp;lt;\/em&amp;gt;et un &amp;lt;em&amp;gt;niveau off&amp;lt;\/em&amp;gt;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">In\/Off<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=intimidant\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Intimidant&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;acte de langage sur la langue intimidant diffuse la peur et encourage &agrave; l&amp;#039;ob&eacute;issance ou la soumission.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Intimidant<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=langage\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Langage&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Langage\/Langue&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Langage\/Code&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans la &amp;lt;em&amp;gt;D&eacute;rive du r&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt;, le langage est abord&eacute; selon la vision du linguiste Gustave Guillaume. Pour lui, le langage est une des formes de la pulsion de vie. Il permet de traiter l&amp;#039;environnement en vue d&amp;#039;y survivre : organiser et interpr&eacute;ter les informations, se coordonner avec les autres, prendre conscience de ce qu&amp;#039;il nous arrive, de nos besoins et de nos aspirations.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;une facult&eacute; cognitive.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Deux distinctions suppl&eacute;mentaires sont apport&eacute;es dans le livre : &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;le langage en tant que facult&eacute; cognitive est diff&eacute;renci&eacute; de la langue, en tant production d&amp;#039;un groupe de locuteurs (par exemple &amp;quot;le fran&ccedil;ais&amp;quot;),&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;le langage en tant que facult&eacute; cognitive rassemblant des signes et suscitant l&amp;#039;interpr&eacute;tation est diff&eacute;renci&eacute; du code, en tant que r&eacute;pertoire de r&egrave;gles d&amp;#039;actions rassemblant des signaux.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Langage<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=langue\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Langue&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Langue\/Langage&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La langue correspond &agrave; une forme particuli&egrave;re du langage, qui est d&eacute;velopp&eacute;e et utilis&eacute;e par une communaut&eacute;, &agrave; un moment donn&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Langue corrompue &amp;lt;\/strong&amp;gt;: Une langue corrompue est une langue qui foisonne d&amp;#039;expressions id&eacute;ologiques vides de sens (catachr&egrave;ses, signaux), sans que ses locuteurs ne s&amp;#039;en rendent compte.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Langue<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=locuteur\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Locuteur&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le locuteur est la personne qui parle. On peut faire allusion &agrave; un locuteur pour d&eacute;crire une situation de dialogue ou de communication. On peut vouloir d&eacute;signer un groupe de locuteurs d&amp;#039;une langue ou d&amp;#039;une allosyntaxe. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand tout un groupe de locuteurs partagent une allosyntaxe, on parle de &amp;quot;groupe sociolectal&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Locuteur<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=logique-conceptuelle\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Logique conceptuelle&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La logique conceptuelle est un des &eacute;l&eacute;ments-cl&eacute;s du mod&egrave;le des storyworlds,  du moteur programmatique qui leur permet de marquer leur identit&eacute;, de grandir et de se propager.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La logique conceptuelle propose des r&egrave;gles d&amp;#039;interpr&eacute;tation et de prise de d&eacute;cision devant les &eacute;v&eacute;nements du r&eacute;el et les situations. Elle est issue de la vision que porte le storyworld et elle est cens&eacute;e participer &agrave; faire advenir sa promesse.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La logique conceptuelle est simpliste. Elle ne fait pas dans la subtilit&eacute;. Elle ne rend pas justice aux courants ni m&ecirc;me aux concepts d&amp;#039;un storyworld. Quand elle est utilis&eacute; syst&eacute;matiquement elle met en &oelig;uvre l&amp;#039;id&eacute;ologie telle que la d&eacute;finissait et la d&eacute;non&ccedil;ait Hannah Arendt :&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;&laquo; Une id&eacute;ologie est tr&egrave;s litt&eacute;ralement ce que son nom indique : elle est la logique d&rsquo;une id&eacute;e.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;[&hellip;] L&rsquo;id&eacute;ologie traite l&rsquo;encha&icirc;nement des &eacute;v&eacute;nements comme s&rsquo;il ob&eacute;issait &agrave; la m&ecirc;me &amp;quot;loi&rdquo; que l&rsquo;exposition logique de son &amp;quot;id&eacute;e&rdquo;. &raquo;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;Hannah Arendt, &laquo; Id&eacute;ologie et terreur. Une forme nouvelle de gouvernement &raquo; in &amp;lt;em&amp;gt;Les origines du totalitarisme&amp;lt;\/em&amp;gt;, Paris, Gallimard, &laquo; Quarto &raquo;, 2002 [1948], p. 825.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Logique conceptuelle<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=logique-conflictuelle\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Logique conflictuelle&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld applique une id&eacute;e simple pour tout interpr&eacute;ter (ou logique conceptuelle), il finit par r&eacute;duire cette logique &agrave; l&amp;#039;analyse binaire bien\/mal ou &amp;quot;logique conflictuelle&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Celle-ci &agrave; son tour finit par dresser des r&eacute;pertoires fig&eacute;s du bien et du mal, lesquels d&eacute;signe des amis et des ennemis, et liste des concepts et des termes qui sont vid&eacute;s de leur sens pour &ecirc;tre utilis&eacute;s comme des signaux pour engendrer l&amp;#039;indignation, la haine ou l&amp;#039;enthousiasme.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Logique conflictuelle<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=lucidite\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Lucidit&eacute;&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La lucidit&eacute; a &eacute;t&eacute; d&eacute;finie par le linguiste Gustave Guillaume comme une expression de la pulsion de vie humaine. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Elle nous permet d&rsquo;organiser le r&eacute;el, de lui donner du sens par le langage. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La lucidit&eacute; est une cl&eacute; pour comprendre la diff&eacute;rence entre l&rsquo;humain et l&rsquo;algorithmique. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Voir&nbsp;: Gustave Guillaume, &laquo;&nbsp;Le&ccedil;on du 4 d&eacute;cembre 1958&nbsp;&raquo;, in &amp;lt;em&amp;gt;Le&ccedil;ons de linguistique de Gustave Guillaume 1958-1959 et 1959-1960, Le&ccedil;ons des ann&eacute;es 1958-1959 et 1959-1960&amp;lt;\/em&amp;gt;, vol. 13, &eacute;d. par R. Valin et W. Hirtle (1958; Paris, Presses de l&rsquo;Universit&eacute; Laval-Klincksieck, Qu&eacute;bec, 1995).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Lucidit&eacute;<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=make-believe\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Make Believe&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&laquo; Faire comme si &raquo;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand les enfants jouent et vivent des histoires dans un monde imaginaire, ils &amp;quot;font comme si&amp;quot; ce monde &eacute;tait vrai. Ils ouvrent un espace interm&eacute;diaire entre le monde r&eacute;el et le monde psychique o&ugrave; se d&eacute;ploie la vie et la v&eacute;rit&eacute; du jeu.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le temps du jeu : ils y croient. Ils passent un &amp;quot;pacte de vraisemblance&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ce monde est un storyworld fictif ludique, ce que le philosophe am&eacute;ricain Kendall Walton appelle une &amp;lt;em&amp;gt;Mimesis, &amp;lt;\/em&amp;gt;une &amp;quot;repr&eacute;sentation&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Mais ce m&eacute;canisme du &amp;quot;faire comme si&amp;quot;, de cr&eacute;er un espace interm&eacute;diaire imaginaire dans lequel on passe un &amp;quot;pacte de vraisemblance&amp;quot;, n&amp;#039;est pas r&eacute;serv&eacute; aux jeux d&amp;#039;enfants. C&amp;#039;est le propre de l&amp;#039;humain et de sa mani&egrave;re de traiter le r&eacute;el : nous vivons tous, toujours, dans nos storyworlds et nous &amp;quot;faisons tous comme si&amp;quot;, nous passons un pacte de vraisemblance. Comme le dit Nancy Huston, nous sommes une &amp;quot;esp&egrave;ce fabulatrice&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Mais cela ne veut pas dire pour autant que tous les storyworlds se valent. Certains essayent de traduire le r&eacute;el, d&amp;#039;autres tentent de l&amp;#039;occulter...&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Make Believe<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=medianumerique\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;M&eacute;dianum&eacute;rique&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Le M&eacute;dianum&eacute;rique \/ Le Storyworld&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le m&eacute;dianum&eacute;rique d&eacute;signe l&rsquo;&laquo; environnement &raquo; o&ugrave; nous agissons et interagissons au travers des m&eacute;dias, et gr&acirc;ce aux techniques num&eacute;riques.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;En effet, Internet, les r&eacute;seaux sociaux et le continuum cr&eacute;&eacute;s par les &eacute;crans ne constituent pas des media au sens habituel du terme.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le medium, c&rsquo;est g&eacute;n&eacute;ralement &laquo; ce qui est entre les individus &raquo; : le journal, la radio ou la t&eacute;l&eacute;vision relient un &eacute;metteur et son public. Le m&eacute;dia est &laquo; entre &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Mais medium peut &eacute;galement renvoyer &agrave; la notion de &laquo; milieu &raquo;, un &laquo; milieu de vie &raquo;. Les m&eacute;dias interactifs auxquels nous sommes connect&eacute;s en permanence sont devenus une extension de notre milieu de vie (ce qu&rsquo;on appelle aussi &laquo; l&rsquo;&eacute;coum&egrave;ne &raquo;).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Nous &laquo; habitons &raquo; les m&eacute;dias d&eacute;sormais autant que nous habitons l&rsquo;espace g&eacute;ographique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le m&eacute;dianum&eacute;rique a la particularit&eacute; de ne pas &ecirc;tre directement issu des ph&eacute;nom&egrave;nes de la nature : il n&rsquo;est pas &laquo;&amp;amp;nbsp;ph&eacute;nom&eacute;nal&amp;amp;nbsp;&raquo;. Il est issu des math&eacute;matiques num&eacute;riques et de la technique : il est &laquo;&amp;amp;nbsp;ph&eacute;nom&eacute;notechnique&amp;amp;nbsp;&raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La notion de ph&eacute;nom&eacute;notechnique a &eacute;t&eacute; d&eacute;finie par le philosophe Gaston Bachelard.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt;,  &laquo; le m&eacute;dianum&eacute;rique &raquo; d&eacute;signe l&rsquo;aspect infrastructurel ou technique de notre nouvel habitat ph&eacute;nom&eacute;notechnique, et &laquo; Le Storyworld &raquo; correspond &agrave; sa dimension spectaculaire, narrative ou perceptive.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">M&eacute;dianum&eacute;rique<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=media-reliability-assessor\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Media Reliability Assessor&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Nouvelle classe d&amp;#039;outil algorithmique qui permet de situer un contenu m&eacute;diatique dans son r&eacute;gime de sens et de v&eacute;ridiction (son storyworld) et d&rsquo;&eacute;valuer sa charge d&rsquo;influence, notamment en termes de positionnement sur le vecteur ouverture critique&ndash;id&eacute;ologie.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Media Reliability Assessor<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=metamodelisation\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;M&eacute;tamod&eacute;lisation&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Une m&eacute;tamod&eacute;lisation d&eacute;signe un mod&egrave;le de mod&egrave;le, un cadre g&eacute;n&eacute;ral r&eacute;utilisable. Plut&ocirc;t que de construire un mod&egrave;le de z&eacute;ro &agrave; chaque fois, on adapte le m&eacute;tamod&egrave;le selon les besoins sp&eacute;cifiques d&amp;#039;un projet.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative propose une m&eacute;tamod&eacute;lisation &eacute;tablissant des cat&eacute;gories d&amp;#039;analyse applicables &agrave; tout storyworld. Ce cadre permet soit d&amp;#039;analyser un storyworld existant, soit d&amp;#039;en construire un nouveau. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">M&eacute;tamod&eacute;lisation<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=metaphore\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;M&eacute;taphore&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La m&eacute;taphore est un outil &agrave; notre disposition dans le langage. Elle nous permet d&amp;#039;&eacute;voquer quelque chose au lieu de le dire directement. C&amp;#039;est un sens plus grand que celui des mots employ&eacute;s. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Par exemple, quand Victor Hugo dit dans le po&egrave;me &laquo; Demain, d&egrave;s l&rsquo;aube&hellip; &raquo; :&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;&laquo; Je ne regarderai ni l&rsquo;or du soir qui tombe,&amp;lt;br&amp;gt;Ni les voiles au loin descendant vers Harfleur&hellip; &raquo;&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;il ne parle pas litt&eacute;ralement d&rsquo;&laquo; or &raquo;, ni de &laquo; voiles &raquo;. Il &eacute;voque respectivement le &laquo; soleil couchant &raquo; et les &laquo; bateaux &raquo;. &laquo; L&rsquo;or du soir &raquo; et &laquo; les voiles &raquo; sont des m&eacute;taphores.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Pour comprendre toutes les subtilit&eacute;s d&amp;#039;un discours, il faut conna&icirc;tre son univers de r&eacute;f&eacute;rences qui lui permet de construire des m&eacute;taphores et la connivence qui passe par la double entente.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">M&eacute;taphore<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=mimesis\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Mimesis&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Mimesis\/Repr&eacute;sentation&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el, &amp;lt;\/em&amp;gt;le concept de &amp;lt;em&amp;gt;mimesis &amp;lt;\/em&amp;gt; est utilis&eacute; pour d&eacute;signer une &laquo; repr&eacute;sentation &raquo; du r&eacute;el, un espace\/temps interm&eacute;diaire o&ugrave; nous acceptons de croire aux r&egrave;gles d&amp;#039;un storyworld (make believe, pacte de vraisemblance).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Une &amp;lt;em&amp;gt;mimesis&amp;lt;\/em&amp;gt; peut &ecirc;tre clairement identifi&eacute;e comme telle, par exemple au spectacle, durant un jeu ou m&ecirc;me durant un &eacute;v&eacute;nement sportif ou une rencontre sociale, voire amoureuse.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Et parfois, nous ne les reconnaissons pas, et nous les confondons avec le r&eacute;el...&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Mimesis<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=mimetique\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Mim&eacute;tique&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Mim&eacute;tique\/Performatif&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld est clairement identifi&eacute; comme relevant de la fantaisie, de la distraction ou de la repr&eacute;sentation, il est qualifi&eacute; de &amp;quot;mim&eacute;tique&amp;quot;. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Tout le monde sait que l&amp;#039;univers d&amp;#039;&amp;lt;em&amp;gt;Alice au pays des merveilles&amp;lt;\/em&amp;gt; est un storyworld de fiction, un storyworld mim&eacute;tique. il ne viendrait &agrave; l&rsquo;id&eacute;e de personne d&rsquo;instituer une th&eacute;orie de la croissance physique des enfants &agrave; partir de l&rsquo;exp&eacute;rience de changement de taille de l&rsquo;h&eacute;ro&iuml;ne, ni de proposer un mod&egrave;le de gouvernance bas&eacute; sur la cour de la Reine de c&oelig;ur.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Tel n&rsquo;est pas le destin de tous les r&eacute;cits. Certains r&eacute;cits ne s&rsquo;arr&ecirc;tent pas au royaume de l&rsquo;imaginaire. Ils en viennent &agrave; forger le monde par un ensemble de croyances et de principes qui influencent l&rsquo;organisation individuelle et collective : ils poss&egrave;dent une dimension &laquo; performative &raquo; (capable d&amp;#039;agir sur le r&eacute;el). Ces storyworlds sont performatifs. Ils sont souvent d&amp;#039;ordre religieux, &eacute;conomique, scientifique ou politique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Mim&eacute;tique<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=modele\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Mod&egrave;le&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Mod&egrave;le \/ Mod&egrave;le type \/ M&eacute;tamod&egrave;le&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&laquo; Mod&egrave;le &raquo; vient de l&amp;#039;italien &amp;lt;em&amp;gt;modello, &amp;lt;\/em&amp;gt;&laquo; figure &raquo;, &laquo; moule &raquo;. Le terme d&eacute;signe d&amp;#039;abord des repr&eacute;sentations r&eacute;duites permettant de pr&eacute;parer des sculptures, voire des moules. Il est repris pour la science par Ludwig Boltzmann et d&eacute;signe une repr&eacute;sentation tangible et mat&eacute;riel d&amp;#039;un objet ou d&amp;#039;un ph&eacute;nom&egrave;ne.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Progressivement, le mod&egrave;le va se d&eacute;mat&eacute;rialiser. D&eacute;sormais nous avons m&ecirc;me des mod&egrave;les pr&eacute;dictifs, des simulations.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les storyworlds disposent d&amp;#039;un mod&egrave;le : il s&amp;#039;agit d&amp;#039;un certain nombre de crit&egrave;res et de r&egrave;gles qui d&eacute;finissent leur identit&eacute;, qui leur permettent de &laquo; pers&eacute;v&eacute;rer dans leur &ecirc;tre  &raquo; (pour reprendre une formule de Spinoza), et de cro&icirc;tre, d&amp;#039;aller aussi loin qu&amp;#039;ils le peuvent.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el, &amp;lt;\/em&amp;gt;les storyworlds sont analys&eacute;s &agrave; partir d&amp;#039;un mod&egrave;le type ou m&eacute;tamod&egrave;le. Un mod&egrave;le type propose les cat&eacute;gories usuelles qui permettent de construire un objet donn&eacute;. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Par exemple, un m&eacute;tamod&egrave;le tr&egrave;s connu de dissertation c&amp;#039;est&laquo; th&egrave;se-antith&egrave;se-synth&egrave;se  &raquo;, ou bien un m&eacute;tamod&egrave;le de d&eacute;jeuner fran&ccedil;ais &laquo; entr&eacute;e-plat-dessert  &raquo; .&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le mod&egrave;le type utilis&eacute; pour analyser les storyworlds est le m&eacute;tamod&egrave;le Topos. Il a &eacute;t&eacute; &eacute;labor&eacute; pour construire g&eacute;rer des objets s&eacute;mantiques complexes et massifs avec des outils num&eacute;riques, comme par exemples les r&eacute;cits variables.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Mod&egrave;le<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=mop\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;MOP&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Memory Organization Pocket&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;MOP\/Signature rh&eacute;torique&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans l&amp;#039;analyse d&amp;#039;un storyworld et de son mod&egrave;le, les MOP (Memory Organization Pocket) d&eacute;signent une organisation type de la pens&eacute;e ou du discours, une &amp;quot;signature rh&eacute;torique&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les MOP sont une cat&eacute;gorie d&amp;#039;analyse issue du m&eacute;tamod&egrave;le Topos utilis&eacute; dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el &amp;lt;\/em&amp;gt;pour analyser les storyworlds.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le terme est emprunt&eacute; et d&eacute;tourn&eacute; de la &amp;lt;em&amp;gt;Th&eacute;orie de la M&eacute;moire Dynamique &amp;lt;\/em&amp;gt;de Roger Schank, sp&eacute;cialiste de l&amp;#039;intelligence artificielle, des sciences cognitives et de l&amp;#039;apprentissage.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Par exemple, un MOP de Trump s&amp;#039;appuie sur trois &eacute;l&eacute;ments : la d&eacute;nonciation de l&rsquo;ennemi, l&rsquo;&eacute;loge de soi et l&rsquo;&eacute;merveillement devant son succ&egrave;s ph&eacute;nom&eacute;nal. Il faut que ces trois &eacute;l&eacute;ments soient pr&eacute;sents. La v&eacute;rit&eacute;, c&rsquo;est &ccedil;a, c&rsquo;est ce triptyque-l&agrave;. Trump a d&amp;#039;autres MOP.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">MOP<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=negationniste\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;N&eacute;gationniste&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld n&eacute;gationniste est un storyworld fictif qui nie les &eacute;v&eacute;nements du r&eacute;el. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;Par exemple, lorsque le Parti Communiste Chinois clame que le Tibet a toujours &eacute;t&eacute; chinois, il nie tout autant l&amp;#039;existence de l&amp;#039;empire th&eacute;ocrate tib&eacute;tain que la domination de la r&eacute;gion par les Mongols.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld ne se contente pas de nier un &eacute;v&eacute;nement, mais en invente d&amp;#039;autres qui n&amp;#039;ont pas eu lieu, des faits alternatifs. Les faits alternatifs appartiennent &agrave; ce que l&amp;#039;on appelle la &amp;quot;v&eacute;rit&eacute; de sa fiction&amp;quot; c&amp;#039;est-&agrave;-dire &agrave; sa di&eacute;g&egrave;se. Malgr&eacute; l&amp;#039;appellation, la di&eacute;g&egrave;se n&amp;#039;est pas un type de v&eacute;rit&eacute;...&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">N&eacute;gationniste<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=pacte-de-vraisemblance\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Pacte de vraisemblance&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Accord tacite au sein d&rsquo;un groupe de croyance qui permet de croire ensemble en un storyworld par un m&eacute;canisme de make-believe (&laquo;&#8239;faire comme si&#8239;&raquo;, &agrave; la mani&egrave;re d&rsquo;enfants qui jouent &agrave; la d&icirc;nette).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Gr&acirc;ce au pacte de vraisemblance, le groupe cr&eacute;e une r&eacute;alit&eacute; partag&eacute;e, qu&rsquo;elle soit r&eacute;aliste ou fantaisiste. Le pacte est le garant de cette r&eacute;alit&eacute;, d&rsquo;o&ugrave; l&rsquo;importance de le faire respecter par des pressions sociales.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Pacte de vraisemblance<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=performatif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Performatif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Performatif\/Mim&eacute;tique&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&laquo; Performatif &raquo; vient du verbe anglais &amp;lt;em&amp;gt;to perform&amp;lt;\/em&amp;gt;. Ce verbe est int&eacute;ressant car il a plusieurs significations. Il peut vouloir dire intervenir en chantant, en jouant ou en dansant, dans un spectacle (une repr&eacute;sentation, une &amp;lt;em&amp;gt;mimesis&amp;lt;\/em&amp;gt;). Et il peut aussi signifier ex&eacute;cuter une action, mener une chose jusqu&amp;#039;&agrave; sa compl&eacute;tion, sa r&eacute;alit&eacute;. C&amp;#039;est ce dernier sens qui a inspir&eacute; le philosophe du langage, John L. Austin quand il a forg&eacute; le concept de &laquo; performativit&eacute; &raquo;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La performativit&eacute; d&eacute;signe en effet un pouvoir particulier du discours, celui d&rsquo;agir sur le r&eacute;el, de le transformer, de le fabriquer :&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;&laquo; Je vous d&eacute;clare mari et femme &raquo;, &laquo; vous &ecirc;tes reconnu coupable &raquo;, mais aussi tout simplement : &laquo; passe-moi le sel &raquo;.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld a la pr&eacute;tention de forger le r&eacute;el &nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt; comme les storyworlds religieux ou politiques ou &eacute;conomiques &nbsp;&amp;lt;strong&amp;gt;&mdash;&amp;lt;\/strong&amp;gt;, ils sont performatifs. Quand ils s&amp;#039;en tiennent &agrave; leur dimension imaginaire ou ludique, ils sont mim&eacute;tiques. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les storyworlds performatifs disposent d&amp;#039;outils performatifs pour forger le r&eacute;el, comme par exemple les lois ou les indicateurs.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Performatif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=pervasif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Pervasif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&laquo; Pervasif &raquo; vient de l&rsquo;anglais &amp;lt;em&amp;gt;pervasive&amp;lt;\/em&amp;gt;, &laquo; omnipr&eacute;sent &raquo; ou &laquo; envahissant &raquo;. Le terme est utilis&eacute; en sciences de l&amp;#039;information et de la communication pour d&eacute;signer un contenu qui est diffus&eacute; partout o&ugrave; le permettent les syst&egrave;mes d&amp;#039;information et la gestion num&eacute;rique du contenu : les m&eacute;dias traditionnels, les m&eacute;dias num&eacute;riques et l&amp;#039;espace urbain.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les storyworlds peuvent &ecirc;tre con&ccedil;us &mdash; et analys&eacute;s &mdash; comme du contenu m&eacute;diatique complexe, pervasif, et collaboratif. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;C&amp;#039;est la m&eacute;thode utilis&eacute;e par l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt;. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Pervasif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=phatique\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Phatique&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Fonction phatique du langage&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le langage a plusieurs fonctions : nous l&amp;#039;utilisons &agrave; des fins diverses. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand nous &eacute;changeons des banalit&eacute;s qui n&amp;#039;apportent aucune information utile, qui ne facilitent ni ordonnent aucune action, juste pour nous lier &agrave; l&amp;#039;autre de mani&egrave;re conviviale, nous utilisons la &amp;quot;fonction phatique du langage&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Phatique<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=populiste\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Populiste&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le populisme est une forme politique qui repose sur le r&eacute;gime discursif et narratif propagandaire :&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;utilisation syst&eacute;matique d&amp;#039;une logique conceptuelle pour interpr&eacute;ter toutes les situations (simplification, agitation) ;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;r&eacute;duction de la logique conceptuelle en logique conflictuelle, puis en camps, en arch&eacute;types, voire en des personnes pr&eacute;cises ;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;transformation de mots en catachr&egrave;ses et en signaux pour manipuler les &eacute;motions des foules et notamment la jouissance des &eacute;motions n&eacute;gatives.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ainsi le populisme ne peut pas &ecirc;tre assimil&eacute; &agrave; un type de programme politique li&eacute; &agrave; &laquo; la trinit&eacute; des inqui&eacute;tudes &raquo; : immigration, ins&eacute;curit&eacute; et corruption des &eacute;lites qui le rendrait d&eacute;cent (David Goodheart, Cas Muddle).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il stimule toujours ce que le philosophe Jacques Ellul appelle &amp;quot;la propagande mythique&amp;quot;, une propagande qui &eacute;veille les &amp;quot;forces obscures&amp;quot;, lesquelles sont &amp;quot;rarement ma&icirc;tris&eacute;es&amp;quot;, une fois qu&amp;#039;elles ont &eacute;t&eacute; &amp;quot;d&eacute;clench&eacute;es&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Qu&amp;#039;il soit de droite ou de gauche (Mouffe &amp;amp;amp; Laclau), le populisme aboutit toujours au pire.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Populiste<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=propagandaire\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Propagandaire&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Relatif &agrave; la propagande.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Propagandaire<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=propagande\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Propagande&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La propagande est un type de discours, c&rsquo;est-&agrave;-dire une mani&egrave;re d&rsquo;articuler les id&eacute;es et d&rsquo;utiliser le langage. Elle a deux objectifs : rendre consensuelle la r&eacute;alit&eacute; produite par un storyworld quand elle ne l&rsquo;est pas encore et maintenir l&rsquo;emprise sur les adeptes d&eacute;j&agrave; conquis.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Elle peut concerner la diffusion de faits invent&eacute;s ou l&rsquo;interpr&eacute;tation de faits r&eacute;els. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Elle se caract&eacute;rise par :&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;l&amp;#039;utilisation syst&eacute;matique d&amp;#039;une logique conceptuelle pour interpr&eacute;ter toutes les situations (simplification, agitation) ;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;la r&eacute;duction de la logique conceptuelle en logique conflictuelle, puis en camps, en arch&eacute;types, voire en des personnes pr&eacute;cises ;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;la transformation de mots en catachr&egrave;ses et en signaux pour manipuler les &eacute;motions des foules et notamment la jouissance des &eacute;motions n&eacute;gatives.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;Propagande de basse ou de haute intensit&eacute;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La propagande de basse intensit&eacute; agit par des petites touches plus ou moins subtiles et diffuses, syst&eacute;matiques. La propagande de haute intensit&eacute; d&eacute;signe des campagnes orchestr&eacute;es de grande ampleur.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;Propagande mythique&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;D&eacute;finie par Jacques Ellus, l&amp;#039;expression permet de souligner le rapport de la propagande avec la construction d&amp;#039;un storyworld, univers narratif et discursif qui d&eacute;ploie ses propres mythes sur le r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;style&amp;quot;:{&amp;quot;elements&amp;quot;:{&amp;quot;link&amp;quot;:{&amp;quot;color&amp;quot;:{&amp;quot;text&amp;quot;:&amp;quot;var:preset|color|accent-3&amp;quot;}}}},&amp;quot;textColor&amp;quot;:&amp;quot;accent-3&amp;quot;} --&amp;gt;Propagande verticale et propagande horizontale&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La propagande verticale est &eacute;mise par une instance qui la construit et l&amp;#039;orchestre. La propagande horizontale est un ph&eacute;nom&egrave;ne spontan&eacute; de propagation d&amp;#039;&eacute;l&eacute;ments discursifs (catachr&egrave;ses) ou narratifs (storyworld) par les personnes conquises ou imbib&eacute;s du discours et du point de vue propagandaire, m&ecirc;me &agrave; leur insu. &amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Propagande<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=psittacisme\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Psittacisme&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le psittacisme d&eacute;signe l&amp;#039;attitude qui consiste &agrave; r&eacute;p&eacute;ter quelque chose comme un perroquet, sans l&amp;#039;investir de sens ni de signifiance, dans un processus purement automatique et formel.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Ce que l&amp;#039;on nomme &agrave; tort &amp;quot;intelligence&amp;quot; artificielle rel&egrave;ve du psittacisme.  &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La d&eacute;gradation des mots en signaux, l&amp;#039;agitation, le populisme, la propagande, la diffusion &agrave; grande &eacute;chelle des storyworlds, l&amp;#039;id&eacute;ologie et le totalitarisme reposent sur le psittacisme.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il est possible de tenir des discours savants, abstraits, et performatifs &agrave; partir du psittacisme. Tr&egrave;s souvent les m&eacute;dias, le journalisme, le marketing, le storytelling et m&ecirc;me la recherche s&amp;#039;&eacute;laborent sur le psittacisme.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&Eacute;viter le psittacisme implique de s&amp;#039;assurer d&amp;#039;une appropriation personnelle du sens des concepts, et du questionnement de leur validit&eacute;, en d&amp;#039;autres termes un processus de signifiance et un processus de surveillance.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Psittacisme<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=psychomecanique\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Psychom&eacute;canique&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Psychom&eacute;canique du langage&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La psychom&eacute;canique du langage &mdash; ou encore psychosyst&eacute;matique &mdash; est une approche th&eacute;orique et analytique du langage, d&eacute;velopp&eacute;e par le linguiste Gustave Guillaume (1883-1960). &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La psychom&eacute;canique ne se contente pas de d&eacute;crire le syst&egrave;me formel du langage, elle d&eacute;crypte ce que le syst&egrave;me d&amp;#039;une langue donn&eacute;e traduit de la nature cognitive, psychologique et symbolique de ses locuteurs.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Sous certains aspects, cette approche peut &ecirc;tre consid&eacute;r&eacute;e comme un d&eacute;passement (voire une alternative...) de l&amp;#039;approche de Ferdinand de Saussure.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La m&eacute;thode de l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative qui est utilis&eacute;e dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el &amp;lt;\/em&amp;gt;pour analyser les storyworlds s&amp;#039;inscrit dans la lign&eacute;e heuristique de la psychom&eacute;canique des discours puisqu&amp;#039;elle traite les storyworlds comme des sociolectes.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Psychom&eacute;canique<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=realiste\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;aliste&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;R&eacute;aliste \/ Fictif&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld r&eacute;aliste tient compte des faits bruts, des &eacute;v&eacute;nements du r&eacute;el. Quand ses principes, ses valeurs, ou sa vision ne sont pas valid&eacute;s par le r&eacute;el, il accepte de se r&eacute;viser.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld qui projette ses r&eacute;cits sur les r&eacute;els est un storyworld fictif. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Consensuel\/R&eacute;visionniste&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld r&eacute;aliste peut &ecirc;tre consensuel ou r&eacute;visionniste. Il est consensuel quand il tient compte des faits bruts et s&amp;#039;accorde avec la mani&egrave;re officielle ou l&eacute;gale de les traiter. Il est r&eacute;visionniste quand il s&amp;#039;accorde avec les faits bruts mais remet en cause la mani&egrave;re officielle ou l&eacute;gale de les traiter. Par exemple, il est possible d&amp;#039;&ecirc;tre d&amp;#039;accord sur le danger sanitaire que repr&eacute;sente une drogue, et &agrave; ce titre de trouver les lois de prohibition en vigueur pertinentes (consensuel) ou de vouloir d&eacute;p&eacute;naliser la vente et la consommation des drogues (r&eacute;visionniste).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">R&eacute;aliste<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=realite\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;alit&eacute;&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;R&eacute;alit&eacute; \/ R&eacute;el&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La &amp;lt;em&amp;gt;r&eacute;alit&eacute;&amp;lt;\/em&amp;gt; d&eacute;signe la repr&eacute;sentation que les hommes se font du r&eacute;el (mimesis), notamment mais pas seulement, au travers de son &eacute;nonciation par le langage et par des dispositifs narratifs (storyworlds). La r&eacute;alit&eacute; existe dans un espace interm&eacute;diaire plus ou moins partag&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le &amp;lt;em&amp;gt;r&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt; d&eacute;signe les &eacute;v&eacute;nements bruts qui prennent place ind&eacute;pendamment de leur appr&eacute;hension et de leur conception par les hommes.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">R&eacute;alit&eacute;<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=recit-variable\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;cit variable&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un r&eacute;cit variable est un genre litt&eacute;raire transm&eacute;dia qui fonctionne comme un storyworld. Il poss&egrave;de un mod&egrave;le qui assure sa coh&eacute;rence et conditionne la cr&eacute;ation ou l&amp;#039;int&eacute;gration d&amp;#039;&eacute;l&eacute;ments &agrave; son corpus. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le corpus permet de s&eacute;lectionner des &eacute;l&eacute;ments pour cr&eacute;er des &amp;quot;&eacute;pisodes&amp;quot; du r&eacute;cit en fonction du m&eacute;dia s&eacute;lectionn&eacute;, de la perspective narrative ou th&eacute;matique, du public, etc.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le r&eacute;cit variable est topos litt&eacute;raire.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">R&eacute;cit variable<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=redondance-mediatique\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Redondance m&eacute;diatique&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La redondance m&eacute;diatique d&eacute;signe la mani&egrave;re dont les m&eacute;dias parlent du m&ecirc;me sujet au m&ecirc;me moment, souvent avec les m&ecirc;mes termes.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;un ph&eacute;nom&egrave;ne spontan&eacute; li&eacute; &agrave; la pr&eacute;valence des contenus chauds (les contenus qui font l&amp;#039;actualit&eacute;) et du mim&eacute;tisme linguisitique (reprendre les mots qui circulent par imitation).La redondance m&eacute;diatique d&eacute;signe la mani&egrave;re dont les m&eacute;dias parlent du m&ecirc;me sujet au m&ecirc;me moment, souvent avec les m&ecirc;mes termes.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;un ph&eacute;nom&egrave;ne spontan&eacute; li&eacute; &agrave; la pr&eacute;valence des contenus chauds (les contenus qui font l&amp;#039;actualit&eacute;) et du mim&eacute;tisme linguisitique (reprendre les mots qui circulent par imitation).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Redondance m&eacute;diatique<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=reel\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;el&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;R&eacute;el \/ R&eacute;alit&eacute;&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le &amp;lt;em&amp;gt;r&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt; d&eacute;signe les &eacute;v&eacute;nements bruts qui prennent place ind&eacute;pendamment de leur appr&eacute;hension et de leur conception par les hommes. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La &amp;lt;em&amp;gt;r&eacute;alit&eacute;&amp;lt;\/em&amp;gt; d&eacute;signe la repr&eacute;sentation que les hommes se font du r&eacute;el. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">R&eacute;el<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=regime-de-sens-et-de-veridiction\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;gime de sens et de v&eacute;ridiction&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un r&eacute;gime de sens et de v&eacute;ridiction d&eacute;signe l&amp;#039;ensemble des conditions qui, dans un contexte donn&eacute;, d&eacute;terminent ce qui fait sens et ce qui peut &ecirc;tre tenu pour vrai.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans la perspective de l&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative, chaque storyworld &eacute;tablit son propre r&eacute;gime de sens et de v&eacute;ridiction. Celui-ci configure &agrave; la fois :&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;Le sens : comment on doit interpr&eacute;ter les choses, notamment &agrave; partir d&amp;#039;une logique conceptuelle&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:list-item --&amp;gt;La v&eacute;ridiction : les crit&egrave;res permettant de distinguer le vrai du faux, le r&eacute;el du fictif, le l&eacute;gitime de l&amp;#039;ill&eacute;gitime&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list-item --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:list --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;C&amp;#039;est parce qu&amp;#039;un storyworld &eacute;tablit son propre r&eacute;gime de sens et de v&eacute;ridiction qu&amp;#039;il peut projeter ses mythes sur le r&eacute;el et prendre sa &amp;quot;v&eacute;rit&eacute; de fiction&amp;quot; pour la v&eacute;rit&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">R&eacute;gime de sens et de v&eacute;ridiction<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=revisionniste\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;R&eacute;visionniste&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Consensuel\/R&eacute;visionniste&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand un storyworld cherche &agrave; r&eacute;viser le consensus sur le r&eacute;el, il est &amp;quot;r&eacute;visionniste&amp;quot;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld r&eacute;visionniste peut &ecirc;tre r&eacute;aliste, c&amp;#039;est-&agrave;-dire en accord avec les faits bruts du r&eacute;el. Il peut &ecirc;tre n&eacute;gationniste s&amp;#039;il nie les faits bruts du r&eacute;el. Il peut &ecirc;tre fictif s&amp;#039;il invente des faits et veut les faire passer pour le r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;Par exemple&amp;lt;\/em&amp;gt;,&amp;lt;em&amp;gt; ceux qui militent pour une Palestine &amp;quot;de la mer &agrave; la rivi&egrave;re&amp;quot; ne nient pas l&amp;#039;existence de l&amp;#039;&eacute;tat d&amp;#039;Isra&euml;l ni sa situation g&eacute;ographique. Ils veulent r&eacute;viser le consensus qui &eacute;tablit l&amp;#039;existence de l&amp;#039;&eacute;tat d&amp;#039;Isra&euml;l. Il est r&eacute;visionniste.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;Quand les climatosceptiques contestent l&amp;#039;existence du r&eacute;chauffement climatique, ils&amp;lt;\/em&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;nient les donn&eacute;es scientifiques recueillies. Leur storyworld est n&eacute;gationniste.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph {&amp;quot;fontSize&amp;quot;:&amp;quot;small&amp;quot;} --&amp;gt;&amp;lt;em&amp;gt;Quand les adeptes de QAnon affirment qu&amp;#039;il existe un &amp;quot;&eacute;tat profond&amp;quot; dirig&eacute; par des personnalit&eacute;s d&eacute;mocrates qui se gorgent du sang des enfants dans l&amp;#039;arri&egrave;re-boutique d&amp;#039;une pizz&eacute;ria, il inventent des faits, il est fictif.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Bien s&ucirc;r, un storyworld peut &ecirc;tre aussi, tout &agrave; la fois, r&eacute;visionniste, fictif et n&eacute;gationniste. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">R&eacute;visionniste<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=signal\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Signal&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Signal\/Signe&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un signal est un &eacute;l&eacute;ment qui a une forme physique (visuelle, acoustique, tactile), et qui transmet une instruction &agrave; ex&eacute;cuter.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Quand les mots servent &agrave; mettre en mouvement les foules pour recueillir leur &eacute;nergie et leur puissance, ils perdent leur statut de &amp;quot;signe&amp;quot; et ils se d&eacute;gradent en signaux. Ils ne sont plus aptes &agrave; signifier. Ils ne mettent plus en &oelig;uvre des processus de signifiance.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Signal<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=signe\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Signe&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Signe\/Signal&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un signe est un &eacute;l&eacute;ment physique (visuel, acoustique, tactile) qui repr&eacute;sente, par convention, un objet ou une id&eacute;e.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le signe permet d&amp;#039;effectuer les op&eacute;rations cognitives et symboliques propres  &agrave; la cr&eacute;ation et &agrave; l&amp;#039;interpr&eacute;tation du sens (ou &amp;quot;signifiance&amp;quot;).&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les mots sont des signes qui appartiennent au syst&egrave;me du langage, sauf quand ils se d&eacute;gradent pour devenir des stimuli dont la fonction est d&amp;#039;engendrer une r&eacute;action pr&eacute;cise. Dans ce cas, le mot n&amp;#039;est plus un signe mais un signal. Il ne rel&egrave;ve plus du langage en tant que syst&egrave;me symbolique et signifiant, mais d&amp;#039;un code de comportement r&eacute;glementaire.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le signe est l&amp;#039;objet de interpr&eacute;tation. Le signal est un ordre, une commande.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Signe<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=signifiance\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Signifiance&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La signifiance d&eacute;signe le processus cognitif qui permet d&amp;#039;attacher du sens &agrave; un signe.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Signifiance<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=spectacularisation-immersive\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Spectacularisation immersive&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le Storyworld cr&eacute;e une matrice spectaculaire dans laquelle nous vivons comme des personnages, dans laquelle la repr&eacute;sentation remplace la pr&eacute;sence.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le Storyworld met en place une spectacularisation immersive.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Spectacularisation immersive<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=speech-to-text\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Speech to text&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Les outils &amp;lt;em&amp;gt;speech to text,&amp;lt;\/em&amp;gt; ou en fran&ccedil;ais &laquo; de la parole au texte &raquo;, permettent de retranscrire automatiquement un &eacute;nonc&eacute; oral en texte &eacute;crit. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Speech to text<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=storytelling\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Storytelling&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;De l&rsquo;anglais, &amp;lt;em&amp;gt;story&amp;lt;\/em&amp;gt;, &laquo; histoire, r&eacute;cit &raquo;, et &amp;lt;em&amp;gt;telling&amp;lt;\/em&amp;gt;, &laquo; raconter &raquo;.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Storytelling : l&rsquo;art de raconter une histoire.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Le storytelling sert &agrave; dire ou &agrave; cr&eacute;er des histoires pour arriver &agrave; ses fins, pour vendre un produit, promouvoir une marque, emporter une &eacute;lection, plaire ou effacer ses erreurs.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Le storytelling ne cr&eacute;e pas seulement des r&eacute;cits : il propulse des storyworlds, avec des personnages, des logiques, des principes, des promesses. D&rsquo;un storyworld &agrave; l&rsquo;autre, il tisse un univers de mirages qui devient notre r&eacute;alit&eacute;, &laquo; le &raquo; Storyworld.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le storytelling comme proc&eacute;d&eacute; g&eacute;n&eacute;ralis&eacute; de communication propre &agrave; note soci&eacute;t&eacute; m&eacute;diatique et capitaliste a &eacute;t&eacute; d&eacute;crit par Christian Salmon dans son livre&amp;lt;em&amp;gt;Storytelling : La machine &agrave; fabriquer des histoires et &agrave; formater les esprits,&amp;lt;\/em&amp;gt; paru en 2007.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Storytelling<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=storyworld\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Storyworld&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Le Storyworld\/un storyworld&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;De l&rsquo;anglais, &amp;lt;em&amp;gt;story,&amp;lt;\/em&amp;gt; &laquo; histoire, r&eacute;cit &raquo;, et &amp;lt;em&amp;gt;world&amp;lt;\/em&amp;gt;, &laquo; monde &raquo;.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Un &amp;lt;em&amp;gt;storyworld&amp;lt;\/em&amp;gt; : un r&eacute;cit-monde.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Un univers narratif auquel on pr&ecirc;te foi le temps d&rsquo;un livre, d&rsquo;un film, d&rsquo;un spectacle, d&rsquo;une contemplation, d&rsquo;un jeu ou bien le temps d&rsquo;une vie.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Certains de ces r&eacute;cits-mondes ont un succ&egrave;s particulier et conditionnent l&rsquo;histoire collective. Ils ont le pouvoir de dicter nos modes de vie et nos d&eacute;cisions. Ils peuvent &ecirc;tre religieux, &eacute;conomiques ou politiques.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Avec l&rsquo;av&egrave;nement des technologies et des m&eacute;dias &eacute;lectroniques, les storyworlds ont trouv&eacute; une mati&egrave;re pour s&rsquo;incarner. Ils sont devenus Monde, un monde spectaculaire, un monde de r&eacute;cits, o&ugrave; les faits r&eacute;els et les faits fictifs cohabitent selon la m&ecirc;me modalit&eacute;, sans traits distinctifs : &laquo; le &raquo; Storyworld, avec un &laquo; S &raquo; majuscule.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;Le Storyworld : le grand r&eacute;cit spectaculaire, m&eacute;diatique et interactif dans lequel nous vivons, auquel nous participons, comme des personnages.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Storyworld<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=texte\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Texte&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans &amp;lt;em&amp;gt;La d&eacute;rive du r&eacute;el, &amp;lt;\/em&amp;gt;le texte est consid&eacute;r&eacute; comme une mati&egrave;re impalpable qui parfois se laisse emprisonner dans l&rsquo;&eacute;crit, mais pas toujours. Il est transm&eacute;dia : il peut utiliser n&rsquo;importe quel support et &ecirc;tre diffus&eacute; par n&rsquo;importe quel m&eacute;dia.&amp;lt;br&amp;gt;&amp;lt;br&amp;gt;La parole est texte, elle aussi. D&rsquo;ailleurs, il existe d&eacute;sormais des technologies dites de &laquo; speech to text &raquo; qui ont pour fonction de retranscrire automatiquement l&rsquo;oral en &eacute;crit. Cette retranscription automatique contribue &agrave; effacer les fronti&egrave;res entre les deux r&eacute;gimes du langage.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Mais &laquo; un &raquo; texte n&amp;#039;est pas  le &laquo; tout &raquo; de l&rsquo;&eacute;nonciation. C&rsquo;en est un territoire, un circonscrit, un possible. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld peut ainsi &ecirc;tre abord&eacute; comme un texte : un corpus r&eacute;el d&amp;#039;&eacute;nonc&eacute;s produits et un mod&egrave;le permettant de produire de nouveaux &eacute;nonc&eacute;s selon les principes d&amp;#039;identit&eacute;, de coh&eacute;rence et de coh&eacute;sion propres au storyworld.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Texte<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=theorie-des-actes-de-langage\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Th&eacute;orie des actes de langage&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La th&eacute;orie des actes de langage, d&eacute;velopp&eacute;e par John L. Austin dans &amp;lt;em&amp;gt;Quand dire, c&amp;#039;est faire&amp;lt;\/em&amp;gt; (1962), montre que parler c&amp;#039;est agir : certains &eacute;nonc&eacute;s ne d&eacute;crivent pas la r&eacute;alit&eacute;, ils la transforment. Ils sont performatifs.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Cette th&eacute;orie a ouvert de nouvelles perspectives d&amp;#039;analyse du langage et inspir&eacute; de nombreux travaux. Judith Butler l&amp;#039;a appliqu&eacute;e &agrave; la construction des identit&eacute;s de genre, montrant comment les cat&eacute;gories sociales sont perform&eacute;es par le langage.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;L&amp;#039;&eacute;pist&eacute;mologie narrative renouvelle l&amp;#039;approche austinienne en d&eacute;finissant les actes de langage sur la langue : des interventions autoritaires qui instrumentalisent le pouvoir performatif du langage pour imposer des r&eacute;gimes de sens et de v&eacute;ridiction fa&ccedil;onnant notre rapport au r&eacute;el.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Th&eacute;orie des actes de langage<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=topos\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Topos&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Topos \/ Topos num&eacute;rique&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Topos signifie &laquo; lieu &raquo; en grec. Le terme &eacute;tait utilis&eacute; dans les &amp;lt;em&amp;gt;Arts de la m&eacute;moire&amp;lt;\/em&amp;gt; pour d&eacute;signer les espaces mentaux (palais de m&eacute;moire) o&ugrave; l&amp;#039;on stockait les arguments et les textes que l&amp;#039;on souhaitait retenir.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un topos num&eacute;rique est un objet informationnel qui fonctionne &amp;lt;em&amp;gt;mutatis mutandis&amp;lt;\/em&amp;gt; comme un topos des arts de la m&eacute;moire. Il s&amp;#039;agit d&amp;#039;un corpus r&eacute;el et d&amp;#039;un corpus potentiel de contenu qui ob&eacute;it &agrave; un m&ecirc;me mod&egrave;le, qui forme un tout, un &laquo; territoire d&amp;#039;&eacute;nonciation &raquo;, un &laquo; texte &raquo;. Pouvant r&eacute;unir un nombre massif et h&eacute;t&eacute;roclite de donn&eacute;es, il requiert un dispositif technique pour &ecirc;tre g&eacute;r&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld peut &ecirc;tre compar&eacute; &agrave; un topos. Il dispose d&amp;#039;un mod&egrave;le, d&amp;#039;un corpus r&eacute;el d&amp;#039;&eacute;nonc&eacute;s et d&amp;#039;un corpus potentiel d&amp;#039;&eacute;nonc&eacute;s pouvant &ecirc;tre produits par son mod&egrave;le.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Topos<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=totalitaire\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Totalitaire&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Totalitaire\/D&eacute;mocratique&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Dans la &amp;lt;em&amp;gt;D&eacute;rive du R&eacute;el&amp;lt;\/em&amp;gt;, la notion de &amp;quot;totalitaire&amp;quot; ne d&eacute;signe pas un r&eacute;gime politique mais une &amp;lt;em&amp;gt;qualit&eacute; relationnelle &amp;lt;\/em&amp;gt;au sein d&amp;#039;un groupe formel ou informel, c&amp;#039;est-&agrave;-dire avec ou sans syst&egrave;me de gouvernance institu&eacute;.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Tout au long du livre des contours du totalitaire sont rep&eacute;r&eacute;s.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le premier contour provient de la traditionnelle opposition h&eacute;rit&eacute;e du XX&egrave;me si&egrave;cle entre le d&eacute;mocratique et le totalitaire. Est totalitaire ce qui a la pr&eacute;tention de d&eacute;ployer un storyworld capable de &amp;lt;em&amp;gt;tout &amp;lt;\/em&amp;gt;expliquer, un storyworld &amp;lt;em&amp;gt;total.&amp;lt;\/em&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld totalitaire applique &agrave; toutes les situations du monde sa logique conceptuelle : il est id&eacute;ologique.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le deuxi&egrave;me contour concerne le rapport du storyworld au r&eacute;el. Le totalitaire d&eacute;ploie des storyworlds sans se soucier de leur rapport au r&eacute;el. Il projette sa vision et ses croyances sur le r&eacute;el, quitte &agrave; r&eacute;&eacute;crire les donn&eacute;es du r&eacute;el : il peut &ecirc;tre falsificateur.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le troisi&egrave;me contour du totalitaire se trouve dans l&amp;#039;all&eacute;geance attendue de ses adeptes : elle est totale. Toute remise en question entra&icirc;ne des sanctions : condamnation, discrimination, ostracisation, punition, voire &eacute;limination.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Enfin le dernier contour du totalitaire appara&icirc;t dans la relation avec les autres storyworlds. Un storyworld totalitaire n&amp;#039;accepte pas l&amp;#039;existence d&amp;#039;autres storyworlds, et encore moins l&amp;#039;alternance entre les storyworlds dans les instances de gouvernance. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Totalitaire<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=transmedia\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Transm&eacute;dia&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un objet informationnel ou un projet transm&eacute;dia se mat&eacute;rialise et est diffus&eacute; au travers de plusieurs m&eacute;dias &agrave; la fois.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Souvent le transm&eacute;dia est redondant : il reproduit exactement le m&ecirc;me contenu sur plusieurs m&eacute;dias. Par exemple, un d&eacute;p&ecirc;che d&amp;#039;agence de presse est reprise &agrave; l&amp;#039;identique dans un journal papier, dans une &eacute;mission radiophonique, dans des posts sur les r&eacute;seaux sociaux, en entrefilet qui d&eacute;file sur une cha&icirc;ne d&amp;#039;information continue &agrave; la t&eacute;l&eacute;vision.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Parfois, le transm&eacute;dia travaille sur la compl&eacute;mentarit&eacute; : il construit une narrativit&eacute; avec des &eacute;l&eacute;ments compl&eacute;mentaires entre diff&eacute;rents m&eacute;dias. Par exemple, un personnage a un compte sur un r&eacute;seau social o&ugrave; l&amp;#039;on peut suivre ses interactions et ses prises de position, il vous &eacute;crit des mails personnels sur votre messagerie, vous pouvez suivre ses aventures polici&egrave;res dans une s&eacute;rie web et ses aventures familiales dans un roman.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Un storyworld est transm&eacute;dia, tout &agrave; la fois redondant et compl&eacute;mentaire.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Le Storyworld est lui aussi transm&eacute;dia.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Transm&eacute;dia<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=verdictif\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Verdictif&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;Acte de langage sur la langue qui rend un verdict, g&eacute;n&eacute;ralement sur la culpabilit&eacute; ou l&amp;#039;innocence.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Verdictif<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=violence-ressentie\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Violence ressentie&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;strong&amp;gt;Violence ressentie \/ Violence r&eacute;elle&amp;lt;\/strong&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La violence ressentie est un sentiment. C&amp;#039;est la violence que ressent un sujet, ce n&amp;#039;est pas la violence qui est exerc&eacute;e.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La violence ressentie fonctionne comme la temp&eacute;rature ressentie. Elle peut &ecirc;tre plus basse ou plus haute que la violence r&eacute;elle. Elle peut m&ecirc;me &ecirc;tre d&eacute;connect&eacute;e de toute violence r&eacute;elle, de toute violence de fait.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La violence ressentie est un&amp;lt;em&amp;gt; vrai sentiment &amp;lt;\/em&amp;gt;de violence. Elle fait aussi mal que la violence. Et elle peut pr&ecirc;ter &agrave; cons&eacute;quences. Mais, elle n&amp;#039;est pas toujours une &amp;lt;em&amp;gt;vraie &amp;lt;\/em&amp;gt;violence qui repose sur un fait r&eacute;el. &amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Violence ressentie<\/span><\/a><\/li><li class=\"\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/DefinedTerm\"><a href=\"https:\/\/thestory.world\/?glossary=virtuel\" role=\"term\" class=\"glossaryLink glossary-link-title \" style=\"\" itemprop=\"url\" aria-describedby=\"tt\" data-cmtooltip=\"&lt;div class=glossaryItemTitle&gt;Virtuel&lt;\/div&gt;&lt;div class=glossaryItemBody&gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La notion de &laquo; virtualit&eacute; &raquo; peut renvoyer &agrave; deux grandes familles de signification.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La premi&egrave;re est li&eacute;e au miroir : l&amp;#039;image de soi dans le miroir est &laquo; virtuelle &raquo;, elle a l&amp;#039;aspect du r&eacute;el mais elle n&amp;#039;est qu&amp;#039;une image. C&amp;#039;est dans ce sens que l&amp;#039;on parle de &laquo; r&eacute;alit&eacute; virtuelle &raquo; et d&amp;#039;&laquo; espace virtuel &raquo;. Il serait d&amp;#039;ailleurs plus exacte de parler de &laquo; r&eacute;alit&eacute; synth&eacute;tique &raquo; et d&amp;#039;&laquo; espace synth&eacute;tique &raquo;, ou de &laquo; r&eacute;alit&eacute; ph&eacute;nom&eacute;notechnique &raquo; et &laquo; d&amp;#039;espace ph&eacute;nom&eacute;notechnique &raquo;, car ces dimensions et exp&eacute;riences ne sont pas seulement des espaces mais la continuit&eacute; de notre milieu de vie. Ils sont synth&eacute;tiques et ph&eacute;nom&eacute;notechniques car ils sont produits par la technique et les math&eacute;matiques et non par les ph&eacute;nom&egrave;nes de la nature.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&amp;lt;!-- wp:paragraph --&amp;gt;La deuxi&egrave;me famille de signification est li&eacute;e &agrave; ce qui est susceptible de se produire &eacute;tant donn&eacute; les potentiels et qui ne s&amp;#039;est pas encore produit. La graine est une plane virtuelle, en puissance.&amp;lt;br\/&amp;gt;&amp;lt;!-- \/wp:paragraph --&amp;gt;&lt;\/div&gt;\"><span itemprop=\"name\">Virtuel<\/span><\/a><\/li><\/ul><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lire un glossaire, c&rsquo;est une autre mani&egrave;re de d&eacute;couvrir, par touches, un sujet ou une analyse. Utilisez ce glossaire pour faciliter votre lecture, pour raviver vos souvenirs ou pour d&eacute;couvrir le livre au travers de ses mots et concepts. Ce glossaire est disponible sous licence CC-BY-NC-SA. Merci de respecter les r&egrave;gles de citation quand vous [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-43","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Lexique - R\u00e9sister aux propagandes<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"fr_FR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Lexique - R\u00e9sister aux propagandes\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Lire un glossaire, c&rsquo;est une autre mani&egrave;re de d&eacute;couvrir, par touches, un sujet ou une analyse. Utilisez ce glossaire pour faciliter votre lecture, pour raviver vos souvenirs ou pour d&eacute;couvrir le livre au travers de ses mots et concepts. Ce glossaire est disponible sous licence CC-BY-NC-SA. Merci de respecter les r&egrave;gles de citation quand vous [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"R\u00e9sister aux propagandes\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-16T07:49:29+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43\",\"url\":\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43\",\"name\":\"Lexique - R\u00e9sister aux propagandes\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/thestory.world\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-12-17T10:22:30+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-16T07:49:29+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\/\/thestory.world\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Lexique\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/thestory.world\/#website\",\"url\":\"https:\/\/thestory.world\/\",\"name\":\"Carole Lipsyc\",\"description\":\"Guide \u00e0 l&#039;usage de ceux qui tiennent encore au r\u00e9el\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/thestory.world\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"fr-FR\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Lexique - R\u00e9sister aux propagandes","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43","og_locale":"fr_FR","og_type":"article","og_title":"Lexique - R\u00e9sister aux propagandes","og_description":"Lire un glossaire, c&rsquo;est une autre mani&egrave;re de d&eacute;couvrir, par touches, un sujet ou une analyse. Utilisez ce glossaire pour faciliter votre lecture, pour raviver vos souvenirs ou pour d&eacute;couvrir le livre au travers de ses mots et concepts. Ce glossaire est disponible sous licence CC-BY-NC-SA. Merci de respecter les r&egrave;gles de citation quand vous [&hellip;]","og_url":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43","og_site_name":"R\u00e9sister aux propagandes","article_modified_time":"2025-01-16T07:49:29+00:00","twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43","url":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43","name":"Lexique - R\u00e9sister aux propagandes","isPartOf":{"@id":"https:\/\/thestory.world\/#website"},"datePublished":"2024-12-17T10:22:30+00:00","dateModified":"2025-01-16T07:49:29+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43#breadcrumb"},"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/thestory.world\/?page_id=43"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/thestory.world\/?page_id=43#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/thestory.world\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Lexique"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/thestory.world\/#website","url":"https:\/\/thestory.world\/","name":"Carole Lipsyc","description":"Guide \u00e0 l&#039;usage de ceux qui tiennent encore au r\u00e9el","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/thestory.world\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"fr-FR"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/43","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/43\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":522,"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/43\/revisions\/522"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/thestory.world\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}